Nederland moet niet in de val trappen van de euro-obligaties

Guy Verhofstadt is voormalig minister-president van België en nu fractievoorzitter van het liberale contingent in het Europese Parlement. In NRC Handelsblad van 20 augustus bepleit hij de invoering van euro-obligaties, eurobonds. Dat is een slecht plan waar Nederland nooit in moet trappen.

Zoals Verhofstadt uiteenzet, zouden alle eurolanden hun overheidsschuld moeten laten versmelten. Die Europese schuld zou dan moeten worden gefinancierd door euro-obligaties. Dat zou de enige manier zijn om uit de eurocrisis te komen. Dit is onjuist.

De euro-obligaties zouden door alle eurolanden moeten worden gegarandeerd. Voor de tekortlanden zoals Griekenland en Portugal zou de rente lager zijn dan wat zij nu betalen. Voor solide landen als Nederland en Duitsland zou de rente hoger zijn dan nu. Verhofstadt meent dat dit gecompenseerd kan worden door de tekortlanden weer meer te laten betalen. Het is onduidelijk wat de tekortlanden er dan mee opschieten. Meer duidelijkheid is hier gewenst.

Maar het belangrijkste bezwaar ligt elders. Herman Van Rompuy, voorzitter van de Europese Raad, heeft de euro terecht een slaappil genoemd die de tekortlanden in staat stelde door een veel te lage rente in een dolce far niente op te grote voet te leven. Zij konden dat doen doordat de euro hen afschermde van de markt.

Het voorstel van Verhofstadt zou deze toestand herhalen. De euro-obligaties zouden het scherm vormen dat de tekortlanden van de markt zou isoleren. Het zou hun verantwoordelijkheid verminderen, terwijl die nu juist zou moeten worden verhoogd.

Wordt de Europese Unie een ‘transferunie’? Dat is altijd zo geweest, zegt Verhofstadt ten onrechte. Hij is een eurofederalist. In de jaren ’70 en ’80 was dat in Nederland ook een gangbare stroming. Maar sinds het begin van de jaren ’90 hebben wij daar terecht van afgezien.

Ook elders in Europa doet het eurofederalisme geen opgang meer. Behalve in België, omdat men daar denkt dat een Europese federatie een oplossing voor de communautaire problemen zou betekenen. Zo keert Verhofstadt zich tegen het idee van de natiestaat. „Wij hebben moeite om dat los te laten. Dát is ons probleem. Wij hebben moeite om ons een post-nationaal Europa voor te stellen.”

Als ik Belg was, zou ik misschien ook een post-nationaal Europa willen zien. Maar Nederlanders – evenals Britten, Fransen, Polen, Tsjechen en Spanjaarden – zijn gehecht aan de staat waarin zij wonen. Zij moeten zich dan ook niet door Guy Verhofstadt in de luren laten leggen. Zijn plan deugt niet.

Frits Bolkestein is oud-VVD-leider en oud-eurocommissaris.

    • Frits Bolkestein