Voormalige bunny Gloria Steinem bepleit boycot van The Playboy Club

Met haar oproep om de nieuwe tv-serie The Playboy Club te boycotten, doet de Amerikaanse feministe Gloria Steinem tv-zender NBC een groot plezier: dergelijke publiciteit is nergens te koop.

Onafhankelijk: Amber Heard, Naturi Naughton en Leah Renee Cudmore

Activisme is geen baan maar een levenshouding „en daarvan kun je niet met pensioen”, mag Gloria Steinem graag zeggen. Dus was de 77-jarige Steinem, al bijna een halve eeuw een leidende figuur binnen de Amerikaanse vrouwenbeweging, afgelopen mei nog de eerste vrouwelijke hoofdspreker ooit op het Seoul Digital Forum. En holt ze nog altijd hard voor organisaties als Equality Now en het Women’s Media Center, dat ze ooit met Jane Fonda en Robin Morgan oprichtte.

Ook in het publieke debat duikt Steinem nog regelmatig op. Soms in opiniestukken voor de New York Times of in het door haarzelf opgezette feministische tijdschrift Ms. Magazine, soms door stevige uitspraken in lezingen of interviews.

Dezer dagen richt ze haar pijlen op The Playboy Club, een tv-serie over de gelijknamige seksclub die vanaf 19 september wordt uitgezonden door de Amerikaanse zender NBC. De serie, geregisseerd door Alan Taylor, speelt in de jaren ’60 in Chicago, in de eerste vestiging van de Playboy Club. „Ik hoop dat het publiek de serie boycot”, zei Steinem tegen persbureau Reuters. „Deze serie vertelt simpelweg niet de waarheid over dat tijdperk. Zo leuk was dat niet.”

Steinem mag zich met recht een expert noemen over het onderwerp van de nieuwe tv-serie: in 1963 werkte ze undercover als een bunny, zoals de serveersters in de Playboy Club werden genoemd. In haar geruchtmakende verslag van die periode in Ms. Magazine beschreef ze onder meer hoe de bunnies in het kader van de ‘bescherming van de cliënten’ getest werden op geslachtsziektes.

De nieuwe tv-serie „normaliseert prostitutie en mannelijke dominantie”, waarschuwt Steinem nu. In een gesprek met The Los Angeles Times maakte Steinem de vergelijking met de populaire serie Mad Men, die ook in de vroege jaren ’60 speelt, maar dan in de reclamewereld. Net als The Playboy Club appelleert die serie aan weemoed naar de stijl en romantiek van die periode. „Zeker, de jurken waren prachtig”, aldus Steinem. „Maar voor veel mensen was deze periode – pre-burgenrechtenbeweging, pre-feminisme, pre-homo-emancipatie – niet zo geweldig.” Ze kan zich dan ook niet voorstellen dat de seksclub in de nieuwe serie „ook maar enigszins zal lijken op de echte Playboy-clubs”, die ze „louche” noemt.

„Met dergelijke uitspraken ziet ze de moderne kijker over het hoofd”, reageerde Amber Heard, een van de hoofdrolspelers in The Playboy Club, tijdens een in allerijl door NBC georganiseerde vraag- en antwoordsessie over het vermeend seksistische karakter van de serie. „Steinem schetst een beeld van mannen die een tv-programma maken waarin wij vrouwen de poppen zijn die geen enkele controle over dat proces hebben. Maar wij zijn allen onafhankelijke, zelfvoorzienende en intelligente vrouwen die carrière maken. Zo representeren we een groep vrouwen die hetzelfde deden in een periode waarin de opties totaal verschillend waren.” Met andere woorden: Steinems kritiek is niet meer van deze tijd.

Andere kritiek die Steinem kreeg was van meer praktische aard: net als het publiek vaart ze slechts op het promotiefilmpje dat NBC over de serie verspreidt, zoals onder meer de webpublicatie Salon opmerkte. In die trailer wordt de kijker uitgenodigd om „de verleidelijke wereld van de bunny te betreden, het toppunt van schoonheid en dienstverlening, en daar kennis te maken met de grootste maffiosi, politieke zetbazen en artiesten.”

Duidelijk wordt dat dit niet zonder enige aandacht voor bips en borst zal gebeuren. Maar de serie heeft ook een poging tot verkrachting als verhaallijn, evenals de pogingen van een zwarte bunny om de raciale barrière bij het tijdschrift Playboy te doorbreken. Schetst dit alles een historisch accuraat beeld van een bepaalde plaats in een bepaalde periode in de geschiedenis van de Verenigde Staten? Moeilijk te zeggen, schrijft Mary Elizabeth Williams op Salon.com, zoals dat ook moeilijk te zeggen is van een serie als Happy Days.

Hoe dan ook, het zou inderdaad zomaar kunnen dat The Playboy Club een onjuiste versie van de werkelijkheid geeft en, zoals Steinem vreest, al doende seksisme verheerlijkt. Dat weet het Amerikaanse publiek echter pas wanneer het de serie met eigen ogen heeft gezien. Met de extra aandacht die Steinem nu voor het programma heeft gegenereerd, zal het aantal nieuwsgierigen alleen maar groter zijn geworden.