Onbegrip

‘Achterlijk’ is nou niet meteen het woord dat je te binnen schiet als je aan Nederland denkt, maar het is wel wat mijn Chinese gesprekspartner bedoelt.

Het woord luohou wordt in China meestal gebruikt voor het Chinese achterland. Volgens de Chinese grootstedeling is het daar vreselijk achterlijk. Afval op de straten, wegpiraten, luid en grof. Dat soort zaken. Verwacht geen bescheidenheid in de grote stad. Wat dat betreft niets nieuws onder de zon.

Maar ik ben in Wuhu aan de Yangtze, tamelijk in het achterland, en het is hier voor Chinese maatstaven nogal luohou. Afval op de straten, wegpiraten, luid en grof. Dat soort zaken. Niets mis mee, China heeft nog een lange weg te gaan.

Toch is Nederland het land waar mijn Chinese gastheer, docent geschiedenis van beroep, bij dat beladen woord luohou aan denkt. We bespreken de Chinese politiek, de komst van Joe Biden naar China, het gehamer van Amerika op politieke hervormingen hier, terwijl China nota bene de Amerikaanse economie drijvend houdt, en belanden tenslotte in een haakse hoek bij Nederland.

Mijn onbereisde gastheer heeft de klok wel horen luiden. Bijvoorbeeld dat hoeren bij ons legaal zijn en moordenaars na vijftien jaar weer vrij rondlopen. Wat dat betreft is onze reputatie in het buitenland van een bijzondere soort.

Ik kan het allemaal ook niet ontkennen, en beveel het zelfs halfhartig aan. Maar ik krijg er weinig begrip voor terug.

Het toppunt van achterlijkheid in onze natie, zo leer ik, is… de monarchie. „Jullie prediken de democratie, maar koesteren een ondemocratisch instituut. Dat is nogal achterlijk”, zegt hij met een ernstig gezicht. Hij doet het niet om te pesten, maar is bloedserieus. Hij heeft er ook over nagedacht, de landen in Europa met een koningshuis geteld, geprobeerd de democratie te doorgronden – om te stranden bij de paleizen en het kostbare machtsvertoon. „Waarom betalen jullie dat? Is dat democratie?”

Op de terugweg omzeilen we de kuilen in de weg en het gesprek. De Chinese dictatuur hebben we even laten rusten.

Floris-Jan van Luyn