'Verborgen stroperij' bedreigt Zweedse wolven

Doodgeschoten wolf. Foto AFP A female wolf of 39,5 kg lays on the snow after being shot dwon by hunters during a wolf hunt on january 2, 2010 near Kristinehamn. A total of 27 wolves, 10% of the wolves population, can be killed in Sweden's first wolf hunt in 45 years following a decision taken on October 2009 by the country's parliament to limit their number. Twenty wolves had been already killed in the whole country on the first day of hunting. The hunting period will be allowed untill 15 february if the last 7 haven't been killed before. AFP PHOTO/ OLIVIER MORIN AFP

De helft van de sterfte in de Scandinavische wolvenpopulatie komt door stroperij. Tweederde daarvan ontgaat de autoriteiten. Als er in de afgelopen tien jaar niet gestroopt zou zijn, zou de wolvenpopulatie in 2009 (circa 230 exemplaren) liefst vier keer zo groot zijn geweest. Dat concluderen Zweedse biologen op basis van veldwerk en populatiemodellen (Proceedings of the Royal Society B, 17 augustus).

Weinig dieren zo controversieel als de wolf. Veel Nederlanders vinden ze prachtig; sommigen willen ze zelfs uitzetten in natuurgebied de Oostvaardersplassen. Maar overal waar de wolf nu voorkomt, vliegen fans en haters elkaar in de haren. Wolven, stellen tegenstanders, zijn een gevaar voor vee, jacht- en waakhonden en misschien zelfs voor mensen. Onzin, zeggen fans: wolven krijgen ten onrechte overal de schuld van – en ze vervullen een belangrijke rol in het ecosysteem.

Hoe dan ook, boeren en jagers nemen graag het recht in eigen hand, officieel om de overlast te bestrijden. Maar dat het zo erg zou zijn, hadden de auteurs van de nieuwe publicatie niet gedacht. Stroperij is heel moeilijk vast te stellen, schrijven ze. Vaak werken stropers de kadavers vakkundig weg. Helemaal als de geschoten wolf een radiozender om zijn hals draagt. Hoe onderzoek je die ‘verborgen’ stroperij? Je volgt nauwkeurig de wolvenaantallen, natuurlijke sterfte en aantallen jongen. Met DNA-onderzoek breng je de individuen in kaart, die je volgt onder meer door DNA-onderzoek aan uitwerpselen. Ook geef je een deel van de dieren radiozenders.

En dan blijken er af en toe wolven spoorloos te verdwijnen. Populatiemodellen laten precies dezelfde mysterieuze lacunes zien. Volgens de biologen is stroperij de waarschijnlijkste verklaring.

Zweden stond al niet bekend als wolvenminnend land. Het kondigde begin 2010 aan dat het na 50 jaar weer wolvenjacht ging toestaan. Jagers mochten in zes weken tijd 27 wolven doden: ruim 10 procent van de populatie. Elfduizend Zweedse jagers kregen een vergunning om een wolf te schieten. Binnen twee dagen waren er al 23 dieren gedood – aldus de officiële cijfers. Onder druk van de Europese Commissie, die oordeelde dat die jacht in strijd is met Europese natuurbeschermingsregels, draaide Zweden de maatregel weer terug. Toevallig was dat deze week. De overheid wil nu wel uitzoeken hoe het de regels kan versoepelen om individuele wolven die overlast veroorzaken, toch te mogen afschieten.

Nienke Beintema

    • Nienke Beintema