Afgelast of niet, de motoren komen

Op de derde zondag van augustus vond in Breda traditioneel een van de grootste Harleydagen van Europa plaats. Maar het gaat niet meer.

Breda is alert deze zomer. Dit weekend, en de drie eerstkomende, geldt de Bredase binnenstad als ‘risicogebied’ en mag de politie mensen preventief fouilleren op wapenbezit. De belangrijkste reden: de dreiging die uitgaat van Satudarah, na de Hells Angels de grootste motorclub van Nederland. Een tiental leden van Satudarah zou vorige week vrijdag portiers hebben bedreigd van een of meer Bredase cafés. Mogelijk was sprake van wapenbezit.

De timing van de veiligheidsmaatregel is niet toevallig. Op de derde zondag van augustus vindt in Breda al jaren een van de grootste Harley-Davidsondagen van Europa plaats, met bijna 100.000 bezoekers. Dit jaar gaat het evenement niet door, maar de gemeente verwacht toch een toestroom van motoren. „Voor veel motorrijders geldt: een Harleydag is een Harleydag”, zegt een gemeentewoordvoerder. „Breda heet iedereen welkom, zolang men zich gedraagt.”

Juist het risico op wangedrag heeft geleid tot de afgelasting van de Harley-Davidsondag. De organisatie trok zich vorig najaar al terug wegens de verhoogde veiligheidseisen van gemeente en politie. Volgens de gemeente was er bij de laatste twee edities van het evenement sprake van „spanningen”, „mensen met slechte bedoelingen”, en „rivaliserende motorclubs”.

Ook een reeks andere Harleydagen in Nederland ging dit voorjaar niet door. Om precies dezelfde reden: spanning tussen twee motorclubs, de overwegend Molukse club Satudarah en de Nederlandse tak van de Hells Angels. Eind juli arresteerde de Amsterdamse politie 56 leden van Satudarah die vermoedelijk naar Amsterdam waren gekomen voor een confrontatie met de Angels. Eerder dit jaar is Satudarah uit de Raad van Acht gestapt, een overlegorgaan dat de vrede tussen de Nederlandse motorclubs moest bewaren. Satudarah zou zich willen aansluiten bij de internationale motorclub Bandidos, de grootste rivaal van de eveneens internationale Hells Angels. Satudarah zelf ontkent toenadering tot Bandidos te zoeken.

In Breda lijkt intussen meer aan de hand te zijn dan clubrivaliteit alleen. Volgens burgemeester Peter van der Velden willen leden van Satudarah zich meester maken van cafés en andere uitgaansgelegenheden. Het woord ‘zou’ overheerst vooralsnog, maar de vermoedens zijn ernstig: Satudarah zou eigen portiers willen installeren bij Bredase cafés om het deurbeleid te bepalen. Er zou een deal zijn met een Tilburgs beveiligingsbedrijf. En een nachtclub zou wegens bedreigingen vorige week vrijdag tijdelijk de deuren hebben gesloten. „Sommige kroegen zijn een makkelijk slachtoffer van dit soort motorclubs”, zegt Jos Koniuszek, voorzitter van Retail Platform Breda. „De vrees bestaat dat ze bij meerdere kroegen een monopoliepositie verwerven.”

„Wat een onzin”, zegt Erik Thomas, advocaat van Satudarah. „De motorclub werpt alle verdenking verre van zich.” Ook de bedreiging van portiers, vorige week vrijdag? „Ik heb niet begrepen dat dit is gebeurd. Wel werd een lid van Satudarah geweigerd bij een café vanwege zijn hesje met clubembleem. Een dag later is de president van de Bredase afdeling van Satudarah naar het café gegaan om te zeggen dat hij het niet begreep. Dat was een wat minder prettig gesprek. Maar ik heb begrepen dat het inmiddels is uitgepraat.” Volgens Thomas is de burgemeester van Breda „veel te snel” overgegaan tot „harde, opgeklopte veiligheidsmaatregelen”.

Ook op een forum van Harleyliefhebbers – harley-davidson.startpagina.nl – is het begrip voor de burgemeester klein. Het voelt alsof hun evenement is afgepakt, en dat kunnen de motorliefhebbers maar moeilijk accepteren. Er staat een oproep toch naar Breda te komen, met daaronder 24 enthousiaste reacties, zoals „dit feestje wil ik voor geen goud missen” en „we maken er de gezelligste Harleydag ooit van”.

Dus zullen zondag de ronkende Harleys het beveiligde Breda binnenrijden. De organisator van de voorbije edities verwacht „enkele honderden” motorrijders.

Komt Satudarah ook? Nee, zegt advocaat Thomas. „Ik had ze net aan de telefoon en ze zijn het niet van plan. Maar pin me er niet op vast.”