'Op een dag open je je ogen en is het af'

Zanger Dan Bejar van de band Destroyer maakte met Kaputt een dromerige plaat. „De mensen noemen het een pop-cd, al is er weinig pop aan.” Vrijdag staat hij op Lowlands.

Dan Bejar: "Ik heb alle tijd besteed aan muziek maken, niet aan het creëren van een imago." Foto Roger Cremers Nederland, Amsterdam, 29-06-2011 Daniel Bejar is a Canadian singer-songwriter and frontes indie rock band Destroyer PHOTO AND COPYRIGHT ROGER CREMERS Roger Cremers - 2010

De nieuwste, negende cd van de Canadese band Destroyer klinkt als een droom, zegt voorman/zanger Dan Bejar. Daarmee bedoelt Bejar niet per se dat hij voor het eerder dit jaar verschenen Kaputt mijmerende of zweverige liedjes maakte. Hij bedoelt dat de luisteraar, net als bij een droom, niet uit de muziek wakker schrikt, dankzij de consequente stijl en productie van de nummers.

Voor Kaputt bedacht Dan Bejar een ‘indie’-versie van de achterover leunende lounge-stijl. Dat wil zeggen dat zijn slaperige lage stem wordt omlijst door ronkende saxofoonlicks, zoals voor het laatst gesignaleerd in de kamerbrede arrangementen van bands als Steely Dan, in de jaren zeventig. Saxofoon en trompet dobberen rond in harmonie met funky gitaarspel, zodat er een, in sommige nummers, onweerstaanbaar zwoele verbintenis ontstaat tussen de naïeve liedjesstijl en de vernuftige uitvoering. Twintig maanden maar liefst werkte Bejar aan het opnemen van zijn cd. „Toch viel alles pas in de laatste dagen op zijn plaats. Toen kwamen de blazers langs, en besloot ik hun de vrije hand te geven. Zij speelden overal hun zwierige jazz-loopjes”, vertelt Bejar.

„Al was ik lang met de opnamen bezig, ik had al die tijd geen idee waar het heen moest. Dat ik uiteindelijk ambient-disco-ballads zou gaan zingen, zag ik zelf niet aankomen. In de studio, met steeds weer wisselende gezelschappen muzikanten, duurde het eindeloos. Maar op een dag doe je je ogen open, en is het af.”

Tot voor kort was Dan Bejar, inwoner van Vancouver, Canada, onbekend. Hij bracht negen cd’s uit met zijn eigen band Destroyer, een aantal met het bevriende The New Pornographers, waarin hij part-time zingt en gitaar speelt, en bovendien een aantal met zijn vriendin Sydney Vermont – wat tezamen tot zo’n 23 cd’s leidde, maar hij had nog geen snaar geraakt bij het grote publiek. Inmiddels is dat veranderd: zijn cd Kaputt kreeg internationaal de nodige bijval, en Destroyer hield onlangs, begeleid door een achtkoppige begeleidingsband, een uitgebreide Europese tournee, voordat de groep in augustus op Europese festivals, waaronder Lowlands, zal optreden.

De baardige, enigszins flegmatieke muzikant is bijna een popster te noemen. Maar Bejar, inmiddels 39, heeft een ambivalente verhouding met het fenomeen ‘popmuziek’. Hij zegt dat hij altijd vijandig heeft gestaan tegenover pop, omdat de associatie met ‘lage cultuur’ hem niet bevalt. „Het was voor mij onmogelijk om daarbij te horen. Ik had andere doelen, veel diepzinniger. De meeste popmuziek is plat en vulgair, het enige wat erboven uitstak, was dan Sgt. Pepper of Pet Sounds, maar voor het overige golden extreem lage normen.

„Nu noemen mensen Kaputt een pop-cd, maar er is weinig ‘pop’ aan. In de nummers is nauwelijks sprake van couplet en refrein, en mijn zang klinkt meer als mijn spreekstem dan als een zangstem.”

Het zijn vooral de teksten die hem in de popmuziek tegenstaan. Voor de tekst van zijn eigen nieuwe cd werkte Bejar op een ongewone manier samen met de Amerikaanse beeldend kunstenares Kara Walker, bekend om haar kritische werken over de positie van de Afro-Amerikaanse bevolking. Zij stuurde hem systeemkaarten met tekstflarden; Bejar pikte eruit wat van zijn gading was. Dat leidde tot wrange liedjes als Suicide Demo For Kara Walker, waarin de blanke man Bejar de ideeën van een Afro-Amerikaanse vrouw, Walker, verwoordt (‘Wise, old, black and dead in the snow/ My southern sister’).

Ondanks de publieke waardering ziet Bejar zichzelf nog steeds niet als popster. „Ik heb al mijn tijd besteed aan muziek maken, en niet aan het creëren van een popster-imago. Inmiddels ben ik te oud om zo’n persona nog in mezelf te ontdekken.”

Kaputt is verschenen bij Konkurrent. Destroyer speelt 19/8 op Lowlands, Biddinghuizen.

    • Hester Carvalho