Frankrijk zoekt steun bij Duitsers

Frankrijk lijkt steeds meer bereid de eigen economie te ‘verduitsen’. President Sarkozy heeft ook geen keus, hij heeft Duitsland nodig om zichzelf en de euro te redden.

(FILES) German Chancellor Helmut Kohl (R) and former French president Francois Mitterrand hold hands to reaffirm French-German reconciliation in this photo taken 22 September 1984 on a battlefield in Verdun, eastern France. On the tenth anniversary of the death of former president Francois Mitterrand, a nostalgia-fest of commemorations, television programmes and political musings bears witness this week to France's abiding fascination with this most complex of 20th century statesmen. High-point of the ceremonies will be 08 January 2006 -- ten years to the day since the Socialist party (PS) leader succumbed to cancer at the age of 79 -- when hundreds of party faithful will gather in his home-town of Jarnac, in western France, for a day of remembrance. AFP

Eigenlijk had de Franse president Nicolas Sarkozy in zijn vakantievilla op Cap Nègre aan de Middellandse Zee vandaag als tussendoortje een andere ‘werkdag’ gepland: hij zou met Jean-François Copé – leider van de meerderheidspartij UMP – en zijn vertrouweling Brice Hortefeux de campagnestrategie voor de presidentsverkiezingen van april 2012 doornemen. Maar daarvoor lijkt het moment niet echt geschikt.

Dus vloog Sarkozy vanochtend – al weer – vanuit de Var terug naar de Franse hoofdstad, nu om er deze namiddag de Duitse bondskanselier Angela Merkel te spreken over de financiële crisis.

Dat thema is net iets dwingender, en een president die zijn vakantie in het zonnige zuiden onderbreekt om in de bewolkte hoofdstad de euro te redden is campagnetechnisch ook geen slecht beeld. Gesteld dat het lukt uiteraard om op korte termijn de rust op de financiële markten terug te brengen en op iets minder korte termijn de Franse economie uit het slop te halen. Parijs heeft er dus alle belang bij om snel een vertrouwenwekkend signaal uit te sturen naar de financiële markten. En daarvoor heeft het Duitsland nodig.

Maar volgens waarnemers moet niet echt iets spectaculairs worden verwacht van de ontmoeting Sarkozy-Merkel. Duitsland heeft al aangekondigd het niet te willen hebben over euro-obligaties, en het Elysée heeft bevestigd dat die zogenaamde eurobonds geen onderwerp van gesprek zullen zijn. Dat is voornamelijk om de Duitsers, die toch al het gevoel hebben op te draaien voor de slappe begrotingspolitiek van landen als Griekenland en Portugal, niet voor het hoofd te stoten.

Officieel bespreken Merkel en Sarkozy mogelijke maatregelen voor een beter beheer van de zeventien landen tellende eurozone, een uitdieping van de algemene afspraken die op 21 juli op de laatste Europese top in Brussel werden vastgelegd.

Het gesprek moet uitmonden in enkele nieuwe voorstellen aan Herman Van Rompuy, voorzitter van de Europese Raad. Maar beide regeringsleiders zullen toch met een steekhoudende verklaring moeten komen na hun bijeenkomst, anders dreigen ze de onrust op de financiële markten nog te versterken, zo beweren beursanalisten althans.

Sarkozy heeft ’s middags een afspraak die misschien wel belangrijker is dan de mediagenieke ontmoeting met Merkel later op de dag. Dan tafelt hij met zijn premier François Fillon. Op het menu staat de voorbereiding van de belangrijke ministerraad van 24 augustus, waarop maatregelen moeten worden genomen om het Franse begrotingstekort van 5,7 procent binnen de twee jaar weer binnen de Europese norm van 3 procent te krijgen.

Frankrijk moet dat zien te combineren met het aanzwengelen van de economie, die in het tweede kwartaal van dit jaar geen groei meer liet zien. Minister van Economie en Financiën François Baroin – opvolger van de naar het Internationaal Monetair Fonds vertrokken Christine Lagarde – heeft volgens ingewijden een voorstel uitgewerkt met 5 tot 12 miljard euro aan maatregelen.

De ontmoeting met zijn eerste minister kan niet los worden gezien van de mini-top met de bondskanselier. Sarkozy wil Merkel ervan overtuigen dat het hem menens is met het ‘verduitsen’ van de Franse economie. Op het vlak van bijvoorbeeld sociaal overleg, hervorming van de arbeidsmarkt, loonmatiging en zelfs pensioenen wil Sarkozy al veel langer een voorbeeld nemen aan de oosterbuur. Ondanks een terugval afgelopen kwartaal is de Duitse economie weerbaarder dan de Franse, en Merkel wil het Duitse begrotingstekort van 2,5 procent tegen 2013 zelfs terugdringen tot 0,5 procent.

Over de invulling van de maatregelen voor een ‘verduitsing’ van hun economie verschillen de Fransen van mening, maar over het principe zijn ze het grotendeels eens. Uit een peiling blijkt overigens dat Fransen meer vertrouwen hebben in Merkel dan in hun eigen president: 46 procent van de Fransen heeft vertrouwen in de bondskanselier en heeft begrip voor haar ‘rigide’ opstelling in de eurocrisis, terwijl president Sarkozy slechts kan rekenen op het vertrouwen van 33 procent van zijn landgenoten.

Met de verwachte binnenlandse maatregelen hoopt Sarkozy de Duitse bondskanselier warm te maken voor meer Europees federalisme, zeker op economisch gebied. Frankrijk is al veel langer voorstander en vragende partij voor een soort Europese economische regering, iets waar de Duitse regering erg argwanend tegenover staat.

Het enige wat Parijs en Berlijn in deze materie bindt, is een gezamenlijke afkeer van een te sterke Europese Commissie en dan met name haar voorzitter José Manuel Barroso.

Maar Berlijns afkeer van de Commissie is voorlopig minder sterk dan de vrees om nog meer dan nu op te draaien voor de falende begrotingspolitiek van andere regeringen, via euro-obligaties of andere mechanismen.

Sarkozy hoopt Merkel te overtuigen dat een gezamenlijk beleid van de eurozone beter is voor de stabiliteit van de eenheidsmunt en dus ook beter voor de Duitse economie. Maar de Duitse regering ziet meer federalisme en meer solidariteit toch vooral als nog meer betalen voor zwakke economieën, en daar hebben de Duitsers hun buik van vol.

    • Dirk Vandenberghe