We moeten die leugens over de islam blijven bediscussiëren

Fanatiekelingen zeggen dat de samenleving ten onder gaat aan de islam. Laat dat niet over je kant gaan, vindt Frans Timmermans.

Tijdens een overleg in de Tweede Kamer vroeg ik aan mijn collega Raymond de Roon van de PVV om eens kernachtig weer te geven wat de essentie is van die door hem zo geroemde joods-christelijke cultuur, die ons onderscheidt van de „achterlijke woestijncultuur”. Zijn antwoord luidde: „dat ik mijzelf kan zijn, zonder dat iemand mij vertelt wat ik moet doen”. Naast mij zat een andere collega, Kees van der Staaij van de SGP. Zijn antwoord was: „eert God en hebt uw naaste lief”. En voor mij? Uiteindelijk toch: „wat u niet wilt dat u geschiedt, doe dat ook een ander niet”.

Onze cultuur biedt kennelijk voor ieder wat wils. Elementen uit onze hele geestesgeschiedenis worden gecombineerd. Dat gebeurt in deze tijd op een uiterst eclectische manier. De moderne mens winkelt in de waardenwinkel zoals hij dat doet in de Albert Heijn. Wat ons bevalt, stoppen we in het winkelwagentje en als we daar behoefte aan hebben, bijvoorbeeld om ons tegenover onszelf of anderen te rechtvaardigen, noemen we dat ons ‘gedachtegoed’.

Consistent is dit allemaal niet, maar dat zal ons een zorg wezen. De fanatiekste verdedigers van onze joods-christelijke traditie zijn niet zelden atheïsten. Ze hullen zich in de mantel van het christendom, omdat ze zich zo het best kunnen afzetten tegen de vermeende islamitische vijand.

Paradoxaal genoeg doen ze wat ze de islam verwijten. Omdat ze niet gelovig zijn en omdat ze geen affiniteit met godsdienst hebben, maken ze van het christendom een politieke ideologie. Die vullen ze vervolgens aan met voor het traditionele christendom nogal wezensvreemde elementen – vooral op het vlak van persoonlijke vrijheden, zoals homorechten en het recht op abortus en euthanasie.

Dit kan allemaal prima, zolang we maar een tegenstander of een vijand hebben tegen wie we ons kunnen afzetten. Maak de bankiers, de moslims, de rechts-radicalen, de neoconservatieven, de multiculturalisten of wie dan ook tot je vijand en je hoeft niet meer duidelijk na te denken over waar je zelf staat. Zolang je alle kwalen maar buiten jezelf en buiten jouw groep kunt plaatsen en zolang je het met je maten maar eens bent over wie je de schuld kan geven, kun je afstand nemen van een essentiële voorwaarde van moraliteit – de plicht tot zelfreflectie.

Zolang de vijand maar slecht is, zijn wij natuurlijk goed. Omdat wij goed zijn, moet de vijand wel slecht zijn. Als we van de vijand een veelkoppig monster kunnen maken, dat voorlopig alleen door ons als zodanig wordt herkend, zijn wij de avant-garde van het verzet. Dat verzet zal vanzelf groeien, zodra wij de mensen de ogen hebben geopend.

Zo is er bijvoorbeeld de ‘M3’ van de rechts-radicalen in West-Europa en in de Verenigde Staten: het trio moslims, multiculturalisten, en marxisten – bien étonnés de se trouver ensemble. In Oost-Europa wordt dit trio steeds vaker aangevuld met joden en zigeuners, zoals men dat al eeuwen doet, op uiterst links net zo goed als op uiterst rechts.

De minderheid, zeggen zij, is een bedreiging. Wie weigert om dat in te zien, vormt de vijfde colonne en doet niets liever dan capituleren. Die vijfde colonne, dat is de echte vijand.

Volgens de Amerikaanse journalist Christopher Caldwell zijn minderheden wel vaker in staat geweest om een hele samenleving naar hun hand te zetten. Ook hebben „ontwikkelde” culturen, betoogt hij, hun kwetsbaarheid voor aanvallen van „primitieve” culturen vaak onderschat. Die kwetsbaarheid is van demografische aard. De immigratie van moslims is een tijdbom, aldus Caldwell. Moslims hebben veel kinderen en de ‘christenen’ hebben bijna geen kinderen.

De Amerikaanse essayist Bruce Bawer betoogt in While Europe Slept dat een massale deportatie van moslims de enige redding is voor Europa. Mark Steyn – ook journalist, maar Canadees – gaat nog een stap verder dan Caldwell. Hij schrijft, in America Alone, dat een burgeroorlog het enige instrument is waarmee Europa het demografische tij nog kan keren.

In zijn meest recente boek Surrender: Appeasing Islam, Sacrificing Freedom noemt Bawer mensen die weigeren om de strijd met de islam aan te gaan ‘sukkels’. Ze zouden even grote slachtoffers zijn van het islamofacisme als de voorstanders van een multiculturele samenleving.

We kunnen natuurlijk onze schouders blijven ophalen over deze apocalyptische beelden en ze afdoen als de wat zwaar aangezette, oprechte bezorgdheid van mensen die zijn begaan met ons – culturele en etnische – voortbestaan. We kunnen ook deze schrijvers en de politieke bewegingen die zich door hen laten inspireren buiten de orde plaatsen en in hetzelfde taboelaatje opbergen waar we ook onze monsters uit het totalitaire verleden in hebben gestopt.

Als we dat doen, doen ook wij mee aan het spelletje van goed en slecht en aan het scheppen van een voor een pluriforme democratie dodelijke dichotomie. Wie trouw wil blijven aan de verlichtingsidealen, waarbij de ratio centraal staat in het sociale contract waarop onze samenleving is gebaseerd, zal er alles aan moeten doen om de discussie aan te gaan over deze denkbeelden en over de politieke consequenties ervan. Wegkijken kan niet, al was het maar omdat leugens – consequent herhaald en niet consequent ontmaskerd – de neiging hebben om zich als feiten te nestelen in het collectieve bewustzijn.

Frans Timmermans is Tweede Kamerlid voor de PvdA.

    • Frans Timmermans