Klootzakken

En off we go. Nog nauwelijks uitgepraat over Breivik, raken we verzeild in het volgende debat. Nu gaat het over Engeland. Is er daar misschien wél een verklaring voor de terreur? De jongeren in Engeland zijn met honderden, misschien duizenden en ze blijken massaal bereid om hun eigen wijk in de fik te steken. Zijn ze dan allemaal knettergek? Dat kan toch niet? Er moet toch een verklaring zijn als er in een land massaal en redelijk schaamteloos geplunderd wordt zodra de politie niet talrijk genoeg blijkt om op de vijfde brandende auto van de avond af te komen. Zo flinterdun is het dekentje van de beschaving toch niet?

De sociologen zitten klaar om al onze vragen te beantwoorden, in de media is alles al genoemd. Armoede, werkloosheid, analfabetisme, bezuinigingen, de sluiting van jeugdcentra, de strijd tegen de neoliberale middenklasse (quoi?), sociale uitsluiting, al dan niet per ongeluk raciaal politiegeweld, consumentisme. Een andere mogelijke oorzaak is dat al die arme mensen Blackberry’s hebben. Armoede met Blackberry’s levert een bijzonder explosieve combinatie op.

Volgens mij kan het ook toeval zijn. Destructie zonder verklaring. We kennen talloze voorbeelden van grote massa’s boze mannen die zonder behoorlijke reden bereid blijken om een stad kort en klein te slaan. Om voetbal bijvoorbeeld, in steenrijke landen als Nederland en Duitsland. Of twee maanden geleden nog om een potje ijshockey in de vierde meest leefbare stad ter wereld: Vancouver. Ook daar zagen we rellen, autobranden en plunderingen en niemand die riep „ach goh, sociale uitsluiting!” In Hoek van Holland veranderde twee jaar geleden het zomerfeestje Sunset Grooves in een slagveld. Honderden hooligans telden gezamenlijk af voordat ze de politie aanvielen.

Let wel, armoede speelde misschien ook een rol bij de Hoek van Holland-rellen.

Armoede en verveling. Maar hoe klein je klasseverschillen ook zijn, hoe veel jeugdcentra je ook hebt, hoe toegankelijk je je scholen ook houdt, er blijft ook altijd gewoon een groep klootzakken bestaan. Klootzakken die dolgraag fikkies steken, oorlogvoeren tegen de politie of een winkel leeghalen als dat kan. Het dekentje van de beschaving is flinterdun.

rosanne hertzberger