Optimisme op de beurs slaat heel snel om

De ingreep van de Europese Centrale Bank zorgde voor een onverwachte opleving van Europese beurzen. Dit duurde echter slechts een paar uur. Daarna begonnen koersen te dalen.

Pessimisme. Maatregel. Kortstondige opluchting. Pessimisme.

De handel op Europese beurzen verliep vanochtend volgens het inmiddels geijkte patroon van de afgelopen maanden.

Gisteravond werd nog gevreesd voor de handelsdag van vandaag. Na de kredietverlaging van de Verenigde Staten door Standard & Poor’s vrijdagavond groeide het besef dat de wereldeconomie er helemaal niet goed voorstaat. Analisten en handelaren vreesden voor crisistaferelen. Kelderende beurskoersen, krijsende televisiecommentatoren en heel veel foto's van sombere beleggers achter computerschermen die dieprode cijfers vertonen.

Maar dat gebeurde niet. Beurzen in het Midden-Oosten, zondag wel open, daalde gisteren wel hard. De handel op de beurs in Tel Aviv werd tijdelijk gestaakt omdat de verliezen opliepen. Koersen in Azië daalden wel. De Nikkei in Tokio verloor 2,18 procent en de Hangseng in Hongkong 2,17 procent. Dat zijn stevige verliezen, maar lang niet genoeg om van de handelsdag een nieuwe Zwarte Maandag te maken.

Dat had alles te maken met de verklaringen van de G7, G20 en de Europese Centrale Bank. De G7 (Verenigde Staten, Canada, Frankrijk, Italië, Duitsland, Japan en het Verenigd Koninkrijk) zei „alle maatregelen die nodig zijn om de financiële stabiliteit en groei te garanderen.” De G7 verklaarde bereid te zijn liquiditeit in de markt te garanderen en op te treden tegen extreme wisselkoersfluctuaties. Vorige week greep de Japanse centrale bank al in. Door massaal yens te verkopen wist de centrale bank de koers van de munt tijdelijk te drukken.

De Europese Centrale Bank verklaarde vrij expliciet vandaag Italiaanse en Spaanse obligaties te gaan opkopen. De rente op Italiaanse staatsobligaties met een looptijd van tien jaar bedroeg vanochtend 5,3 procent. Vrijdag, voor de interventie van de ECB, stond de rente op 6,1 procent. Spanje zag het rentepercentage op obligaties dalen van 6,3 procent eind vorige week tot 5,1 procent vanochtend. Hoeveel de ECB heeft opgekocht is niet bekend. Analisten schatten, gebaseerd op de totaal uitstaande schuld van de twee landen, dat de ECB wellicht 200 miljard euro Italiaanse en 60 miljard Spaanse obligaties heeft gekocht. Normaliter blijkt pas een week later uit cijfers van de ECB hoeveel er gekocht is.

De ingreep leidde vanochtend aan het begin van de handelsdag tot optimisme. De beurzen in Milaan en Madrid stonden rond tien uur bijna 4,5 procent hoger dan de slot van vrijdag. Vooral de aandelen van banken profiteerden. De Italiaanse UniCredit bank stond vanochtend bijna 6,5 procent hoger. De afgelopen weken moest de handel in Italiaanse banken regelmatig worden stilgelegd omdat de verliezen te hoog en te snel opliepen. Ook andere Europese banken, zoals het Spaanse Santander en Royal Bank of Scotland, boekten vanochtend een koerswinst.

In Frankfurt, Amsterdam en Parijs was de stemming minder euforisch dan op de markten van probleemlanden Italië en Spanje. De AEX opende vanochtend 1,6 procent lager, maar stond halverwege de ochtend licht in de plus.

Toen was de opluchting voorbij. De houdbaarheid van het positieve nieuws bleek nog korter dan vorige week. Toen zorgde het positievere banencijfer in de VS tenminste enkele uren voor optimisme.

Rond het middaguur stonden belangrijkste Europese beurzen op verlies. De AEX in Amsterdam stond 2,6 procent lager. Frankfurt (2,2 procent), Parijs (1,7 procent), en Londen (1,7 procent) stonden eveneens in de min. De verliezen komen na een zeer slechte week voor de beurzen. Als de AEX vandaag met verlies sluit, zou dat de elfde dag achtereen zijn.

De handel voor het openen van de beurs in New York stond ook lager. De zogenoemde futures voor de S&P 500 stonden vandaag 2,3 procent in de min.

    • Melle Garschagen