Heineken strijdt tegen 'vals' bier

Biermerken Heineken en Olm stonden gisteren voor de rechter. Reden: Olm zou het eigen, goedkopere bier verkopen als Heinekenbier. Fraude, zegt Heineken. Onzin, zegt Olm.

Na koud bier, lauw bier en dood bier is er volgens bierbrouwer Heineken nu ook vals bier. Dat zit in fusten van Heineken, stroomt uit een Heinekentap, zit in een Heinekenglas dat staat op een Heinekenviltje. Maar het is geen Heinekenbier. Het is bier van het kleine merk Olm, dat volgens Heineken verkocht wordt alsof het Heinekenbier is.

De grote bierbrouwer Heineken verdenkt het kleine Olm ervan al tijden in het geheim cafés te voorzien van dit ‘valse’ bier. Iedereen tevreden, behalve Heineken. Olm verkoopt haar bier voor 70 euro per fust. De cafébaas blij, want hij betaalt bij Heineken 110 euro voor een fust van 50 liter. En de klant heeft toch niet door dat er Olmbier uit de Heinekentap in zijn Heinekenglas is gestroomd.

Fraude, zegt Heineken. Het zijn hun fusten en daar mag geen Olmbier in. Bovendien levert Olm bier aan tientallen cafés die exclusieve afspraken met Heineken hebben. Olm mag die cafés niet leveren en die cafébazen mogen geen Olmbier schenken.

De afgelopen acht maanden heeft Heineken daarom onderzoek gedaan naar de kleine concurrent Olm. Privédetectives observeerden medewerkers van Olm. Ze maakten foto’s en filmpjes. Ze kochten bij Olm bier in Heinekenfusten en lieten de inhoud testen in een heus bierlaboratorium. Wat bleek? Olmbier in een Heinekenfust.

Gisteren stonden de twee biermerken voor de rechter in Amsterdam. Heineken eiste dat Olm alle fusten van Heineken zo snel mogelijk teruggeeft. Ook moet Olm van de bierbrouwer stoppen met het leveren van Olmbier alsof het Heinekenbier is. En Heineken wil administratie om te kunnen beoordelen hoeveel schade er is geleden door de handelswijze van Olm.

Al het personeel van het biermerk Olm zat gisteren achterin de rechtzaal. Acht mannen en een vrouw, allemaal in een shirt met achterop ‘Olm bier’ onder een gele ster. Olm-oprichter Marc Schneider zat voorin naast zijn advocaat, een groen koord met de naam van zijn biermerk om zijn nek. Volgens Olm zijn de beschuldigingen van Heineken onzin. Ja, ze krijgen wel eens lege fusten van Heineken. Net als Heineken lege fusten van Olm krijgt. En ja, daar stoppen ze dan Olmbier in. Maar die verkopen ze gewoon netjes als Olmbier. En dat er wellicht handelaren, „laaielichters”, zijn die Olmbier in Heinekenfusten verkopen alsof het Heinekenbier is, daar kan Olm niets aan doen, stelde advocaat van Olm.

Schneider is een voormalig medewerker van Heineken die in 2003 het merk Olm begon. Olm is geen brouwerij, maar koopt bier in bij de Duitse brouwerij Brauerei Königshof en verkoopt het vervolgens onder eigen naam. Schneider werd al eerder door zijn voormalig werkgever voor de rechter gedaagd. Vorig jaar nog. Toen klaagde Heineken dat de bierflesjes en viltjes van Olm precies op die van Heineken leken. Olm moest van de rechter de flesjes en viltjes aanpassen.

Een stukje van de Nederlanse biermarkt veroveren valt niet mee. De markt draait om exclusiviteitsafspraken. Veel caféhouders zijn gebonden aan één van de vier grote brouwerijen Heineken, Grolsch, InBev en Bavaria. Ze mogen in dat geval helemaal geen bier van een ander merk schenken. Ondernemers die een zaak willen beginnen, krijgen van een bank meestal geen lening omdat ze horeca te risicovol vinden. En dan wil een brouwerij als Heineken zo’n beginner best helpen met de financiering. Maar dan is hij vervolgens wel verplicht om exclusief de dranken van Heineken te schenken. Of Heineken geeft ondernemers tap- en koelinstallaties in bruikleen, maar daar mag dan uitsluitend Heinekenbier doorheen stromen. Ze leveren een koelcel, maar daar mag dan alleen Heinekenbier in gekoeld worden. Heineken staat garant bij een bank voor een lening aan de ondernemer, die vervolgens zijn klanten alleen nog maar bier van Heineken mag voorzetten.

Er zijn weinig cafébazen die niet aan een brouwerij vast zitten. Dus is het heel moeilijk voor een klein merk als Olm om te concurreren. Dat het lastig is voor Olm, daar kon de advocaat van Heineken nog wel begrip voor opbrengen. Heineken – anno 1863 – was ook niet zomaar uitgegroeid tot een wereldmerk. En concurreren vindt Heineken ook prima, zei advocaat Tim de Greve. „Maar dan wel op eigen kracht.”

Olm-oprichter Marc Schneider doet z'n best. Alleen probeert Heineken hem ook nog eens kapot te maken, zei hij op de stoep van de rechtbank in een rookpauze. Tijdens het ophalen van lege fusten bij de groothandel krijgen brouwerijen vaak ook lege fusten van andere merken in bezit. Normaal geen probleem. Die ruil je om met de betreffende brouwerij. Maar Schneider vermoedt dat Heineken bewust zijn fusten laat verdwijnen, zodat hij fusten tekort komt. Ja, dan vult hij de Heinekenfusten die hij heeft staan. Hij geeft ook toe dat hij soms een biertank van een café vult met Olmbier, terwijl er Heineken op staat. „Misschien heeft die cafébaas de biertank wel gekocht van Heineken. Moet ik dat controleren?”

Hij begrijpt eigenlijk niet waar Heineken zich zo druk over maakt. „Wij zijn voor hen een druppel.” Olm verkocht vorig jaar met 9 man personeel 35.000 hectoliter bier in Nederland. Heineken verkocht 5 miljoen hectoliter bier en heeft in Nederland rond de 3000 werknemers.

Op 18 augustus doet de rechter uitspraak. Nee, de rechter wilde gisteren nog niets over het geschil zeggen. Maar, zei ze tegen Schneider, het zit niet „helemaal lekker”. „Er zijn toch wel een paar dingen wat raar.” Ze noemde als voorbeeld een foto waarop een Olm-medewerker met een lange slang loopt te zeulen om een biertank in een Heinekencafé te vullen. Of Olm en Heineken de komende twee weken een soort gedragslijn kunnen opstellen, vroeg ze zich af. Daar zou iedereen bij geholpen zijn. „Dan blijft Olm bestaan en heeft Heineken geen last meer van jullie.”