Zendtijd politieke partijen: wachtkamermuziek

Politici hechten aan de gratis reclame van Zendtijd voor politieke partijen. Op radio 5 behoort het tot de slechtst beluisterde programma’s. Er wordt beterschap beloofd.

De politici liggen in een zwembad in Toscane, het Binnenhof ligt er verlaten bij. Dat betekent ook zomerreces tot 3 september voor de wekelijkse Zendtijd voor politieke partijen (ZPP), een programma dat elke zaterdagavond van 19.00 tot 20.00 uur wordt uitgezonden op Radio 5. De zendtijd wordt nu gevuld met een herhaling van het politieke programma Tros Kamerbreed.

Maar vanaf september kan elke politieke partij om de week beschikken over tien minuten radiozendtijd. Elke zaterdag een blok van vijf partijen. Alleen de SGP doet niet mee. Deze partij heeft laten weten aan zendtijd geen behoefte te hebben.

Dat betekent overigens niet dat alle andere partijen wel gebruik maken van de zendtijd. Luisteren naar de Zendtijd voor Politieke Partijen kan dan ook een bizarre ervaring zijn. Na het nieuws van zeven uur klinkt de aankondiging van het programma, soms gevolgd door de mededeling dat het geplande programma door omstandigheden komt te vervallen, waarna wachtkamermuziek wordt gedraaid. Blijf je luisteren, dan word je tien minuten later opeens vergast op een gesprek met Jan Marijnissen (SP) of Arie Slob (CU). Waarna de wachtkamermuziek wordt hervat.

Tot drie jaar geleden was de politieke zendtijd op de radio opgesplitst in dagelijkse blokjes van tien minuten, die ’s avonds tussen 20.50 en 21.00 uur werden uitgezonden. Zendermanager Laurens Borst greep in toen programmamakers op Radio 5 zich beklaagden over de hinderlijke onderbreking en de povere kwaliteit van de uitzendingen. Zo zond de LPF destijds elke week hetzelfde programma uit, met een oproep om lid te worden – zelfs toen de partij al was opgeheven. Ook D66 heeft een tijd hetzelfde programma uitgezonden.

In Spreekbuis, het blad voor omroepmedewerkers, zei Borst onlangs: „Ik heb toen de suggestie gedaan om een uur lang een uitzending te maken, met een centrale presentator. Een leuk programma met thema’s die de politieke partijen zouden aandragen – echt een beetje journalistiek. Vergeet niet: er is best een aardig budget bij de partijen om er wat van te maken. Maar een aantal was bang zijn ei daarin niet kwijt te kunnen. Omdat ik toch van die onderbrekingen af wilde en de kwaliteit wilde verbeteren, ben ik met het voorstel gekomen om er op zaterdagavond een politiek uur van te maken. De zendtijd voor de partijen achter elkaar. Dat idee stuitte toen niet op grote weerstand.”

Uit een klein rondje langs de partijen ontstaat de indruk dat ze toch niet onverdeeld gelukkig zijn met de huidige carrousel. Marjolijn van der Stel, die de uitzendingen van het CDA verzorgt, zegt geen moeite te hebben om de uitzendingen verantwoord te vullen. „We moeten onze band uiterlijk vrijdags om vijf uur aanleveren en je kunt zo makkelijk aansluiten bij een thema dat in die week in de politiek speelde.” Ze vindt het goed dat partijen recht hebben op zendtijd, maar het mag van haar wel wat korter en flitsender. „Zo’n blok van telkens vijf partijen die elk tien minuten vullen is niet plezierig om te beluisteren.”

De SP vindt het verspilling van zendtijd. Woordvoerder Bas Stoffelsen: „Het tijdstip en de zender (Radio 5) zijn een uithoek van de ether waar nog maar weinig mensen luisteren. En als ze toevallig een keer luisteren, dan zullen ze dat waarschijnlijk nooit meer doen. Graag zouden wij de zendtijd van 10 minuten opgeknipt zien tot kleine miniuitzendingen van 2 à 3 minuten, uit te zenden op alle zenders, van radio 1 tot en met radio 6. Precies zoals het nu ook al voor de televisie geregeld is. Dat lijkt ons een betere manier. Zo kunnen de mensen, de burgers, de kiezers écht bereikt worden.”

Hermen Ridderikhof (CU), van het partijbureau in Amersfoort, zegt dat zijn partij meestal een gesprek met de fractievoorzitter uitzendt. „Wij maken graag gebruik van de zendtijd, het is een podium dat ons gratis wordt aangeboden.”

De Partij voor de Dieren is evenmin gelukkig met het cluster. Lieke Keller, directeur van het partijbureau: „Wij zijn een kleine partij en hebben niet genoeg mensen om elke week een uitzending te maken. Daarom kiezen we voor een algemene beschouwing door Marianne Thieme of partij-ideoloog Hans Bouma.” De partij beschikt over acht gesproken teksten, die rouleren. Reacties zijn er zelden, een enkeling vraagt wel eens een tekst op. Keller: „Onze tv-spotjes leveren veel meer respons op, positief én boos. Maar die worden uitgezonden rondom Sesamstraat.”

Zendermanager Laurens Borst mailt: „Na de zomer neem ik contact op met de politieke partijen om te kijken of we tot verbeteringen kunnen komen.”