Hoeveel m2 graan gaat er in een brood?

Op vakantie in ‘agrarisch’ Normandië reed Edith van Gameren uit Barendrecht door uitgestrekte graanvelden met haar gezin. Daarbij vroeg zij zich af: „Hoeveel vierkante meter graan is er eigenlijk nodig voor één brood?"

Een tijgerwitje, waldkornbrood, of volkorenbrood, er worden natuurlijk tal van broodsoorten gemaakt. De basis ingrediënten voor al deze soorten zijn dezelfde: meel, bloem, water, gist en bakkerszout, zegt bakker Hans Keurhorst uit Apeldoorn.

Meel is vermalen graan en bloem is meel waar de vliesjes zijn uitgezeefd. Gist is een bacterie die wordt toegevoegd om het brood te laten rijzen. „Soms voegen we ook nog een broodverbeteringsproduct toe, vaak een soort pasta die ervoor zorgt dat het brood lang soepel blijft en vers oogt”, zegt Keurhorst.

Er wordt gevarieerd met de verhoudingen om de verschillende broodsoorten te maken. „Witbrood wordt gemaakt van bloem alleen. Volkorenbrood wordt gemaakt in de verhouding 80% meel en 20% bloem. Spelt, donker brood uit Frankrijk, wordt gemaakt van tarweglutenvrij meel alleen”, zegt Keurhorst.

Voor ieder van deze broden geldt dat het ‘drooggewicht’ (het gewicht zonder water) van een ‘heel’ brood (ongeveer 800 gram) tussen de 480 en 530 gram moet zijn. Dat is wettelijk voorgeschreven in het Warenwetbesluit Meel en brood. Daarvoor is zo’n 525 gram meel en/of bloem nodig per brood, ongeacht de soort.

De opbrengst per vierkante meter akker is ongeveer 800 tot 1000 gram graan, vertelt een woordvoerder van malerij Meneba uit Rotterdam. „Het graan wordt vermalen tot meel. Voor witbrood wordt het meel gezeefd tot bloem en is het ‘maalverlies’ groter. Er is ongeveer 1,3 keer meer graan nodig voor wit- dan voor bruinbrood”, zegt Meneba. Voor een bruinbrood is gemiddeld 0,6 vierkante meter akker nodig en voor een witbrood 0,76 vierkante meter.

De gemiddelde Nederlander eet 4 sneetjes brood per dag. Er is dus 85.000 hectare landbouwgrond nodig voor ons dagelijks brood, maar in Nederland wordt twee keer zoveel graan verbouwd. „Maar dat graan wordt vooral gebruikt voor zetmeel, biscuits en veevoer”, zegt Meneba. „Het beste graan voor brood komt uit Duitsland en het meeste graan importeren wij uit Frankrijk.”

Rolinde Hoorntje