Breivik: ik werkte met twee andere cellen binnen onze organisatie

Anders Behring Breivik verlaat de rechtbank in Oslo. Foto Reuters / Jon-Are Berg-Jacobsen

De voorgeleiding van Anders Behring Breivik voor de rechtbank in Oslo is vanmiddag na een half uur beëindigd. De man achter de terreuraanslagen van vrijdag werd in een Mercedes SUV gebracht en werd geflankeerd door politieagenten. Hij zei onder meer dat hij met “twee andere cellen binnen onze organisatie” werkte.

Update 17.39 uur: Volgens de Noorse politie heeft Anders Breivik gezegd te verwachten en bereid te zijn de rest van zijn leven in de gevangenis door te brengen. Hij zou “kalm en onaangedaan” zijn geweest tijdens zijn verhoor gisteren.

Update 17.05 uur: Het dodental van de beschieting van jongeren op het eiland Utøya is naar beneden bijgesteld van 86 naar 68. Het aantal dodelijke slachtoffers van de bomaanslag in Oslo is van 7 gestegen naar 8.

De rechter verlengde het arrest van Breivik met minstens acht weken zodat hij niet met bewijsmateriaal kan manipuleren. Hij heeft voor de eerste vier weken geïsoleerde opsluiting opgedragen gekregen waarbij de massamoordenaar geen kranten, bezoekers of brieven mag ontvangen.

Opnieuw bekentenis, maar geen criminele verantwoordelijkheid

De 32-jarige Noor bekende opnieuw de bomaanslag in Oslo te hebben gepleegd en ook de schutter te zijn die op het eiland Utøya een massamoord pleegde. Net als bij zijn politieverhoor ontkende Breivik tegenover de rechter misdaden te hebben gepleegd.

Breiviks opmerking over “twee andere cellen” binnen zijn “organisatie” zijn opvallend. Eerder verklaarde hij tegenover de politie alleen te hebben gehandeld. De rechtbank wenste niet verder uit te weiden over de opmerking van Breivik en wil deze eerst aan nader onderzoek onderwerpen. “We kunnen niet met zekerheid, en ik benadruk ‘met zekerheid’, uitsluiten dat anderen betrokken zijn geweest bij hetgeen gebeurd is”, zei politiewoordvoerder Christian Hatlo.

Breivik stapt in de Mercedes om de rechtbank te verlaten:

Boosheid omstanders bij aankomst Breivik rechtbank

Bij aankomst sloegen enkele omstanders op de ramen van het voertuig waarvan verondersteld wordt dat het Anders Breivik vervoerde. “Verdomde verrader” en “motherfucker” werd onder meer geroepen. “Iedereen hier wil hem dood zien”, meende een van de jonge betogers. De rechtbank werd extreem zwaar beveiligd, de politie zette onder meer honden in die getraind zijn in het opsporen van explosieven.

Ook Breiviks advocaat Geir Lippestad moest het ontgelden. “Kunt u uw cliënt zeggen dat hij zal branden in de hel?” en “hoe kunt u hem verdedigen?” waren vragen die de raadsman naar het hoofd geslingerd kreeg, meldt de Noorse omroep NRK.

‘Ik wilde aanwas van Arbeiderspartij verstoren’

De uitkomsten van de voorgeleiding werden later vandaag pas bekendgemaakt door de rechtbank. Breivik verklaarde zichzelf onschuldig en zei Europa te hebben willen “redden van een moslimovername” en deelde onder meer het volgende met de rechtbank:

“De Noorse Arbeiderspartij heeft gefaald door massa’s moslims binnen te laten. De partij heeft het land verraden, daarom wilde ik de toekomstige aanwas van die partij verstoren. (…) Ik werkte met twee andere cellen binnen onze organisatie. (…) Mijn doel was een sterk signaal af te geven, niet om zoveel mogelijk mensen te doden.”

De zitting vond achter gesloten deuren plaats, de media werden buiten gehouden omdat de rechter Breivik niet het podium wilde geven waarnaar hij zou verlangen. Ook was er angst voor gecodeerde berichten die de massamoordenaar zou kunnen verspreiden als hij publiekelijk zou kunnen spreken. De rechter honoreerde de vraag van de openbaar aanklager om Breiviks arrest met acht weken te verlengen, een periode die nogmaals verlengd kan worden in aanloop naar een strafzaak.

Het konvooi van twee Mercedes SUV’s waarin Breivik naar de rechtbank werd vervoerd. Foto Reuters / Cathal McNaughton Het konvooi van twee Mercedes SUV’s waarin Breivik naar de rechtbank werd vervoerd. Foto Reuters / Cathal McNaughton