Werkelijke olieprijs is een raadsel

Olie is een essentiële mondiale grondstof. Maar het is moeilijker geworden de prijs van het spul in te schatten wegens de kloof tussen de twee belangrijkste maatstaven – Brent en WTI (West Texas Intermediate). Die kloof kan komend jaar nóg breder worden nu steeds meer Amerikaanse olie in eigen land blijft. Leuk voor de Amerikaanse raffinaderijen, maar de twijfel over de ware olieprijs zal toenemen.

De afgelopen jaren zijn zowel Brent als WTI – dat qua samenstelling op de Noordzee-olie lijkt – op problemen gestuit. De dalende productie in de Noordzee heeft een opwaartse druk uitgeoefend op de prijs van Brent. Sommigen vragen zich af of de handel in Brent wel diep genoeg reikt om het werkelijke olieprijspeil te kunnen vaststellen. Platts, het bedrijf dat over de Brent-maatstaf waakt, heeft hard gewerkt om de prijs op een relevant niveau te houden, door nieuwe olievelden in de berekeningen te betrekken en de prijzen over een langer tijdsbestek te bekijken. Toch zet de productiedaling in de Noordzee – volgens Citi 40 procent sinds 1999 – deze maatstaf onder druk.

Wat de WTI-index aangaat, zorgt de ontoereikende infrastructuur van pijpleidingen ervoor dat het lastig is de olie uit Noord-Amerika te krijgen, waardoor de prijs wordt gedrukt, zeker als de vraag ook zwak is. De problemen zouden kunnen verergeren, voordat verbetering optreedt. De Noord-Amerikaanse productie groeit sneller dan verwacht. Canadese producenten hebben bijvoorbeeld onlangs gezegd dat hun productie van 2,7 miljoen vaten per dag zal toenemen naar 3,4 miljoen vaten in 2014, en de productie in Noord-Dakota stijgt ook. Intussen stranden pogingen om nieuwe pijpleidingen aan te leggen door toedoen van politieke controverses.

De financiële markten denken dat de korting die voor WTI geldt – en zich in de buurt van het oude record van 22 dollar per vat bevindt – in de loop van komend jaar zal vernauwen naar 12 dollar, als deze problemen zijn opgelost. Dit begint wat al te optimistisch te klinken. Citi schat dat het prijsverschil tussen WTI en Brent dit jaar nog kan oplopen naar 40 dollar. Dat zou een buitenkansje zijn voor Amerikaanse raffinaderijen als HollyFrontier en Marathon Petroleum, die binnenlandse Amerikaanse olie verwerken en producten verkopen die zijn gelinkt aan de Brent-prijs. Maar het wordt wel steeds moeilijker om een van de twee maatstaven als de werkelijk representatieve olieprijs te zien.

Christopher Swann

Vertaling: Menno Grootveld