De is de test voor de Eurotop dealing room

Op het hoofdkantoor van de Rabobank wordt de koersontwikkeling nauwlettend gevolgd.

Het ziet er uit als een etappe met twee fikse bergen van de buitencategorie. Het koersverloop van de rente op Italiaanse staatobligaties de afgelopen weken was grillig. Hoge pieken, diepe dalen. „Maar kijk, de rente is vandaag weer behoorlijk gedaald”, wijst markteconoom Elwin de Groot van de Rabobank op zijn scherm.

Vrijdagochtend in de dealing room op het hoofdkantoor van de Rabobank in Utrecht. Overal flikkeren schermen met koersgrafieken en financiële data. Het is de ochtend na de Eurotop waar de Europese regeringsleiders een overeenkomst sloten over de redding van Griekenland. Dat de rente op Italiaanse staatsobligaties daalt, betekent volgens De Groot dat het akkoord positief is ontvangen op de financiële markten. „De rente van Italiaanse leningen met een looptijd van twee jaar ligt nu rond de 3,3 procent. Er zijn al ruim 120 basispunten vanaf gegaan.”

Nu Griekenland voorlopig gered lijkt, kijkt De Groot de komende weken vooral naar Italië en Spanje. Keert de rust terug op de financiële markten? Hebben beleggers weer vertrouwen in de landen van de eurozone? Dan zal dat te zien zijn op de obligatiemarkt. Want als beleggers verwachten dat een land problemen zal hebben om leningen terug te betalen, willen ze meer rendement. Maar als er weer meer vertrouwen is, zullen de prijzen van de staatsobligaties van deze landen stijgen en de rendementen op die leningen dalen.

Zo was de onrust de afgelopen weken ook goed te zien. De Groot tovert de koersgrafiek van de Italiaanse lening met een looptijd van twee jaar op zijn scherm (zie grafiek). Hij wijst naar de eerste piek, op vrijdag 8 juli. Toen uitte premier Berlusconi kritiek op minister Tremonti van Economische Zaken, die het plan had om 47 miljard euro te bezuinigen in drie jaar. Dat deed Tremonti volgens de premier alleen maar om financiële markten te behagen. Tremonti sloeg meteen terug. „Berlusconi moet oppassen. Als ik val, valt Italië en als Italië valt, valt de euro.” De rente schoot omhoog, zegt De Groot. De maandag er na steeg de rente opnieuw fors. Stress, volgens De Groot over het uitblijven van een oplossing van de problemen in de eurozone. Die stress verdween eigenlijk niet meer en zorgde er voor dat de rente op 18 juli weer boven de 4,5 procent uitkwam.

Daarna begon de rente op de Italiaanse staatsleningen langzaam te dalen. De eurotop kwam er aan, zegt De Groot. Hij wijst naar de sterke daling op donderdagavond en vrijdagochtend. „Toen werd duidelijk dat er een overeenkomst was.”

Maar we zijn er nog niet, zegt De Groot. Voor alle onrust ontstond, schommelde de rente op de Italiaanse leningen rond de 3 procent. „Op dat niveau zitten we nog niet. Ik kan me voorstellen dat de markten gaan testen of de plannen daadwerkelijk helpen en uitgevoerd gaan worden.” Dan kunnen er weer fikse schommelingen te zien zijn in de rente op staatsobligaties. Grote partijen zoals hedgefondsen kunnen bijvoorbeeld grote partijen staatsleningen dumpen en kijken wat er gebeurt.

Zo zullen de analisten en beleggers de komende weken naar bewegingen op de obligatiemarkt kijken. Zij kunnen aan een aantal factoren zien of de onrust verdwenen is. Normaal loopt de rente op staatsleningen op naarmate leningen een langere looptijd hebben. Maar in een crisissituatie is dat precies andersom. Dan is de korte rente hoger dan de lange rente. Dat was bij Griekse staatsobligaties bijvoorbeeld het geval. „Dan weet je dat er nog veel stress in de markt is.”