Het akkoord Doel 2 Geef banken een rol

Wat is er besloten?

Banken verlichten de lasten voor Griekenland. Ze zullen huidige staatsobligaties omruilen voor nieuw en goedkoper Grieks schuldpapier. Volgens de bankenlobby vermindert dit de schuld met 13,5 miljard euro. Door de nieuwe obligaties 15 tot 30 jaar aan te houden, hoeft Griekenland ook minder te financieren op de kapitaalmarkt. Dit levert een voordeel op van 37 miljard euro tot 2014, en 135 miljard tot 2020 als 90 procent van de bezitters van Griekse schuld meedoen. Banken gaan ook een deel van de staatsobligaties met verlies teruggeven. Hoeveel dit oplevert, hangt af van onderhandelingen die nog lopen. De Griekse staatsschuld bedraagt ruim 350 miljard euro.

Waar zat de pijn?

Nederland en Duitsland eisten dat banken substantieel bijdragen aan een nieuwe steunronde voor Griekenland. De Europese Centrale Bank en andere eurozonelanden waren tegen. Kredietbeoordelaars zouden een verplichte bijdrage zien als wanbetaling van Griekenland. Trucjes als het verlengen van looptijden van obligaties zouden duidelijk maken dat Griekenland niet op eigen kracht betalingsverplichtingen kan nakomen. Het grote gevaar is dat de Europese Centrale Bank Griekse obligaties niet meer als onderpand zou kunnen gebruiken voor noodleningen aan de Griekse banksector. De ECB vreesde dat een ondergang van Griekse banken zou leiden tot een Europese bankencrisis zoals in 2008.

Wat betekent dit besluit?

De Duitse bondskanselier Merkel en minister van Financiën Schäuble krijgen hun zin, en in hun spoor de Nederlandse premier Rutte en minister De Jager (Financiën, CDA). Ook de banken zullen vooralsnog niet ontevreden zijn. De onderhandelingen over het terugkopen van Griekse obligaties lopen nog, maar de verliezen lijken beperkt te blijven. Sommige economen vinden dat 60 procent van de schuld kwijtgescholden moet worden om de last dragelijk te maken voor Griekenland. Dat zou tot veel grotere verliezen leiden bij Europese banken, pensioenfondsen en verzekeraars.

Wat gebeurt er nu verder?

Kredietbeoordelaar Fitch meldde vanochtend dat het akkoord leidt tot een tijdelijk faillissement van Griekenland. Wat betekent dit? Er is in elk geval niet langer onzekerheid over de vraag of de ECB ophoudt met het steunen van Griekse banken. ECB-topman Trichet is na het akkoord alsnog bereid de staatsobligaties van het failliete land te accepteren als onderpand in een ultieme poging de Griekse banken overeind te houden.