Grieks staatsbankroet hoeft geen ramp te zijn

De Europese banken kunnen voor het grootste deel een fikse korting op hun bezittingen aan Griekse staatsobligaties doorstaan. Dat is de conclusie van een analyse van Breakingviews van gegevens die door de kredietverstrekkers bij de jongste stresstests van de Europese Unie ter beschikking zijn gesteld.

Officieel zijn dit jaar slechts acht banken ‘gezakt’ voor hun examen, met een totaal kapitaaltekort van 2,5 miljard euro. Maar er was een belangrijke omissie: de tests verplichtten de banken niet een korting toe te passen op de meerderheid van hun bezittingen aan staatsobligaties van landen uit de periferie van de eurozone. Dat is in strijd met de realiteit: ieder nieuw steunpakket voor Griekenland zal de banken waarschijnlijk dwingen althans enige verliezen op deze staatsobligaties te nemen.

De Breakingviews-test laat zien wat er dan zou gebeuren. Er wordt een korting toegepast op de staatsobligaties van Griekenland, Portugal, Italië, Ierland en Spanje, op basis van de waarde waartegen de vijfjarige obligaties vrijdag werden verhandeld. De waarde van de Griekse staatsobligaties wordt dan bijvoorbeeld gehalveerd.

Als gevolg daarvan blijkt uit de test van Breakingviews dat 27 banken niet aan de voorwaarden voldoen, waardoor het kapitaalgat groeit naar zo’n 25 miljard euro – tien maal het officiële bedrag.

Dat klinkt angstaanjagend. Maar de grootste problemen blijven beperkt tot Griekenland zelf, waar het resulterende kapitaaltekort 13,6 miljard euro groot is. Dat is niet veel méér dan de 10 miljard euro die Griekenland opzij heeft gezet om banken die failliet dreigen te gaan te herkapitaliseren.

Er is ook een netelig probleem ten aanzien van Cyprus. De twee Cypriotische banken die in de test zijn meegenomen staan voor een kapitaalgat van 2 miljard euro. Hoewel dat 11 procent van het bbp van Cyprus is, bedraagt de staatsschuld slechts 61 procent van het bbp, zodat het land het geld zou kunnen fourneren.

Portugal en Spanje krijgen op grond van deze test ook een tik, met kapitaaltekorten van respectievelijk 3,3 en 6 miljard euro. Maar in de context van de economieën van deze landen is dat geen hoog bedrag.

Beleggers zouden kunnen redetwisten over een aantal aannames van Breakingviews, bijvoorbeeld dat een kernkapitaal van 5 procent te laag is. Als dat wordt opgetrokken naar 6 procent stijgt het aantal banken dat de boot mist naar 38 en het kapitaalgat naar 45 miljard euro.

De tests betekenen niet dat Griekenland nu zonder problemen failliet kan gaan. De leiders van de eurozone moeten hun banken van kapitaal voorzien om dat te kunnen opvangen – niet louter om de problemen het hoofd te bieden die in de officiële tests worden voorzien. En ze moeten maatregelen nemen om de gevolgen op de langere termijn van een staatsbankroet te kunnen verwerken. Als ze dat doen, hoeft een Grieks bankroet geen ramp te zijn.

George Hay

Menno Grootveld