Extra schoenen en bier voor onderweg

Vanochtend ging de 95ste Vierdaagse van start. Er worden buikomvangmeters uitgedeeld langs de route. Net als in 1911 doen lopers mee aan medisch onderzoek.

Nederland, Nijmegen, 18-7-2011 Deelnemers aan de vierdaagse uit de Zaanstreek op de vierdaagse-camping. Foto Flip Franssen

Bijna 43.000 wandelaars zijn vanochtend vroeg begonnen aan de Nijmeegse Vierdaagse. Dit is de 95ste keer dat de wandeltocht wordt georganiseerd. De langste afstand die wandelaars kunnen afleggen is 200 kilometer; vijftig per dag. De kortste afstand is 120 kilometer, ofwel dertig per dag. De gemiddelde leeftijd van de lopers is 58 jaar.

Langs de route worden dit jaar 30.000 buikomvangmeters uitgedeeld voor onderzoek door inspanningsfysiologe Maria Hopman van het UMC St. Radboud. Ze wil een groep wandelaars 15 jaar lang volgen om het effect van bewegen op de gezondheid in kaart te brengen. Buikomvang zegt meer over de algemene gezondheid dan gewicht.

De wandelaars die meedoen, worden vergeleken met 10.000 mensen uit Nijmegen die het ziekenhuis al langer volgt. Het idee is dat de lopers gemiddeld gezonder zijn dan anderen. Van de Vierdaagse-deelnemers doet 90 procent aan sport, tegen 50 procent van de Nederlanders.

De wandelaars van wie de buikomvang gemeten wordt, zullen volgend jaar lichamelijk onderzocht worden. Hopman zal dan ook bloed afnemen om genetische informatie te verzamelen. De temperatuur en waterhuishouding van lopers wordt ook gemeten – 24 uur per dag. Vijfentwintig lopers krijgen een meetinstrument dat hartslag, temperatuur en activiteit registreert. Het is gebleken dat de vochthuishouding de eerste loopdag uit balans raakt en zich daarna herstelt. De onderzoeker wil ontdekken waarom dat zo is.

In 1911 werden de wandelaars van de Vierdaagse ook al gebruikt voor onderzoek, blijkt uit een bericht uit de Nieuwe Rotterdamse Courant van 22 juli 1911: „Wat nu de waarde van deze afstandsmarsen ten zeerste verhoogt is het feit, dat het Hoofdbestuurlid Dr M. Meijers uit Amsterdam de marsen begeleidt met wetenschappelijke bedoelingen. Dr Meijers zal (daarbij geholpen door twee assistenten, semi-artsen) voor en na de marsen waarnemingen doen betreffende de toestand van hart en ademhalingsorganen, lichaamstemperatuur, vormveranderingen van de voet e.a. Om uit de verkregen gegevens betrouwbare gevolgtrekkingen te kunnen maken, was het noodzakelijk de gezondheidstoestand van de deelnemers vóór de marsen vast te stellen. Met dit oogmerk heeft Dr Meijers bij verschillende deelnemers een vooronderzoek ingesteld.”