Murdoch komt verder in het nauw in de VS

Mediatycoon Rupert Murdoch probeert het steeds verder uitdijende afluisterschandaal in te dammen, maar is steeds een stap te laat. Nu dreigt er onderzoek in de VS.

Hij offerde News of the World. Schrapte zijn bod op BSkyB. Liet vertrouweling Rebekah Brooks gaan. Toch heeft Rupert Murdoch niet kunnen voorkomen dat de crisis rond zijn mediaconcern News Corp nu dreigt over te slaan van Groot-Brittannië naar zijn twee andere thuismarkten, Australië en de VS.

De economische schade van het afluisterschandaal, dat al jaren speelt maar de afgelopen maanden tot uitbarsting kwam, bleef tot nu toe beperkt tot Groot-Brittannië. De mislukte overname van BSkyB telt het zwaarst. Murdoch grijpt voorlopig naast een lucratieve en stabiele bron van inkomsten uit satelliettelevisie. Het einde van News of the World betekent het wegvallen van naar schatting 46 miljoen euro per jaar aan advertentie-inkomsten. Dat gat wordt mogelijk gevuld door de uitgever van concurrent Daily Mail, die met een nieuwe zondagkrant zou komen. Of door Murdoch zelf, met een zondagse editie van zijn doordeweekse tabloid Sun.

Beleggers straften News Corp de afgelopen week al af. Het aandeel daalde aanzienlijk. De schade wordt mogelijk groter nu de FBI gaat onderzoeken of journalisten van News Corp zich ook hebben misdragen in de Verenigde Staten.

Tabloid Daily Mail schreef afgelopen week dat medewerkers van News of the World hebben geprobeerd nabestaanden van slachtoffers van de aanslagen op 11 september af te luisteren. Ook zouden ze hebben geprobeerd om een voormalige officier van de New Yorkse politie om te kopen.

Niemand heeft het verhaal van de Daily Mail nog bevestigd. Toch zagen Amerikaanse politici aanleiding om nader onderzoek te eisen. Van slachtoffers van 11 september blijf je immers af. Niet alleen de FBI komt met een onderzoek, het ministerie van Justitie en beurstoezichthouder SEC zouden hetzelfde overwegen.

Ophef in de VS kan Murdoch slecht gebruiken. Zijn kabelzender Fox News heeft de publieke verontwaardiging juist altijd in eigen voordeel kunnen aanwenden met kritische, conservatieve verslaggeving over met name de regering-Obama. Nu dreigt de publieke opinie zich tegen moederbedrijf News Corp te keren. Daarmee zou Murdoch invloed verliezen in de aanloop naar de presidentsverkiezingen in 2012.

De VS vormen al jaren de belangrijkste markt voor Murdoch. Hij bezit er enkele kranten, waaronder de tabloid New York Post, en is er sinds 2007 eigenaar van Dow Jones, uitgever van The Wall Street Journal. De voormalige eigenaren van de zakenkrant, de familie Bancroft, betreuren de verkoop nu openlijk. „Als ik had geweten wat ik nu weet, had ik harder geprotesteerd”, aldus Christopher Bancroft.

The Wall Street Journal is goed voor het prestige van Murdoch in de VS. Maar profijtelijker zijn de televisie- en filmactiviteiten van New Corp. Murdoch, Australiër van geboorte, liet zich in 1985 zelfs naturaliseren tot Amerikaan om eigenaar te kunnen worden van een televisiezender.

Mede door het succes van Fox waren de kabelnetwerken in het eerste kwartaal van dit jaar goed voor een kwart van de 8,3 miljard dollar omzet van News Corp. De kabelnetwerken zorgden voor driekwart van de kwartaalwinst (735 miljoen op 1,06 miljard dollar).

De divisie Publishing – niet alleen de kranten maar ook bijvoorbeeld de grote boekenuitgeverij HarperCollins – zorgde ook voor een kwart van de omzet (2,08 miljard dollar), maar slechts voor 3 procent van de winst (36 miljoen dollar, inclusief een forse afschrijving). De filmdivisie (20th Century Fox) kende een kwartaalomzet van 1,55 miljard dollar en een winst van 248 miljoen dollar.

Geruchten dat News Corp alle dagbladen zou willen afstoten om de rest van het bedrijf niet in gevaar te brengen, ontkende Murdoch deze week ten stelligste. „Absolute onzin”, aldus de tachtigjarige tycoon in een interview met The Wall Street Journal. In het interview stelt Murdoch dat News Corp „extreem goed” heeft gehandeld en slechts „kleine fouten” heeft gemaakt in de afluisteraffaire.

De enige knieval die News Corp maakt zijn advertenties in landelijke media waarin het bedrijf zijn excuses aanbiedt. Dinsdag moeten vader en zoon Murdoch en voormalig News Corp-manager Rebekah Brooks zich verantwoorden voor een Britse parlementscommissie.