Onrealistische stresstest mogelijk schadelijk voor bankvertrouwen

Banken die geslaagd zijn voor de stresstest vieren dat in persberichten. Maar de “nooit eerder vertoonde mate van transparantie”, zoals de Europese Bankautoriteit haar onderzoek noemt, kan volgens de Vereniging van Duitse Banken ook voor onrust zorgen.

Obligatiehandelaren in Lissabon. Foto AP

Banken die geslaagd zijn voor de stresstest vieren dat in persberichten. Maar de “nooit eerder vertoonde mate van transparantie”, zoals de Europese Bankautoriteit haar onderzoek noemt, kan volgens de Vereniging van Duitse Banken ook voor onrust zorgen.

Michael Kemmer, voorzitter van dat verbond, vindt het zeer betreurenswaardig dat de Europese Bankautoriteit (EBA) niet geluisterd heeft naar de kritiek op de publicatievorm. “Het rapport onthult helaas veel details over de ondernemingsstrategie van individuele banken”, schrijft hij op zijn website.

Dat zorgt volgens hem voor een ongemakkelijke situatie op de financiële markten. “Het kan niet uitgesloten worden dat deze gedetailleerde informatie wordt gebruikt om te speculeren.” De gegevens kunnen de markt verstoren, beaamt The Washington Post. “Iedereen kan nu immers nagaan waar de risico’s zitten.”

‘Geen voorspellende waarde’
Vanavond werd bekend dat een Oostenrijkse, twee Griekse en vijf Spaanse banken gezakt zijn. Zij hebben in het ‘worst case’-scenario van toezichthouder EBA onvoldoende kapitaal om in een crisis overeind te blijven. SNS Reaal benadrukt dat deze resultaten niet als representatief beschouwd moeten worden voor de huidige situatie. “Evenmin voor de mogelijke behoefte aan kapitaal. Deze stresstest heeft geen voorspellende waarde, omdat de negatieve scenario’s een ‘wat als’-karakter hebben. Dit op basis van plausibele doch extreme veronderstellingen.”

‘Niets meer dan een oefening in transparantie’
Voor ABN Amro had de stresstest niet gehoeven. “Deze test komt bovenop de risicotoetsen en reguliere stresstesten die wij al hebben”, aldus de bank die de test “met gemak” heeft doorstaan. Ook de Rabobank vindt het “niet verwonderlijk” dat ze geslaagd is. “Uit de stresstest blijkt dat in het meest ongunstige scenario het kernvermogen van de Rabobank per eind 2012 nog altijd op een solide 10,8 procent zou uitkomen. Dat is ruim tweemaal de eis die nodig is om de stresstest te halen.” Die sterke kapitaalpositie zou “één van de belangrijkste pijlers onder de hoge kredietwaardigheid” van de bank zijn. ING heeft een persbericht van gelijke strekking. “De test bevestigt de sterke kapitaalpositie van de bank, waardoor wij beter in staat zijn om ongunstige schokken op te vangen.”

De Washington Post vraagt zich af of banken zullen handelen naar de uitkomsten van de stresstest. “Of zij pijnlijke maatregelen zullen nemen, zoals het aantrekken van kapitaal.” Een activiteit die de koersen kan drukken en het aandeelhouderslegioen kan uitdunnen, waarschuwt de krant. Andrew Lim, analist bij Espirito Santo Investment Bank, noemt de stresstest niets meer dan “een oefening in transparantie”. Het zal de zorgen over de schuldenlast niet wegnemen, zegt hij in de Wall Street Journal. “Maar het helpt ons wel om te bepalen wat sommige banken aan kapitaal nodig hebben.”

‘Bankiers moeten crisis voelen’
Volgens zakenblad Bloomberg Businessweek wordt het onderzoek ondermijnd door niet rekening te houden met een Grieks faillissement. Ook de boycot van de Duitse Landesbank Hessen-Thueringen zou de betrouwbaarheid van het onderzoek schaden. Bovendien heeft de EBA geen tanden, zegt Bob Penn, financieel partner van Allen & Overy LLP, in het artikel. “De Europese toezichthouder kan niets van banken eisen, omdat nationale regelgevende instanties hun bevoegdheden behouden.”

Banken die hun kapitaal niet kunnen aanvullen met private investeringen zijn veroordeeld tot overheidssteun. Maar dat laatste is economisch onverstandig, betoogt Eric Schliesser vandaag in NRC Handelsblad. “Zolang bankiers de kosten van deze crisis niet voelen”, schrijft de Gentse professor morele wetenschappen, “zullen ze de werkelijke kosten van hun gedrag blijven afwentelen op de maatschappij.”

Eerder in deze serie:
Kredietbeoordelaars: rookmelders die brand veroorzaken
‘Berlusconi helpt Italië én Europa naar de vernieling’