ABN Amro was onzorgvuldig bij piramidezwendel

ABN Amro heeft haar wettelijke zorgplicht verzaakt jegens een grote groep beleggers. Zij verloren tussen de 40 en 50 miljoen euro aan piramidezwendel door de voormalige valutahandelaar René van den Berg.

Dat heeft de rechtbank in Rotterdam woensdag bepaald in het proces dat de stichting van circa 1.400 gedupeerde beleggers tegen de bank heeft aangespannen.

De gedupeerden hebben daarmee volgens hun advocaat, Koen Rutten, na meer dan drie jaar procederen „een geweldig resultaat” geboekt.

De woordvoerder van ABN Amro zei vanmorgen dat de bank het vonnis nog moet bestuderen alvorens inhoudelijk te kunnen reageren.

Met de uitspraak hebben de gedupeerden hun uiteindelijke doel – schadevergoeding – (nog lang) niet bereikt. Daarvoor is volgens de rechtbank specifiek onderzoek nodig naar de concrete omstandigheden waarin individuele beleggers geld naar rekeningen van Van den Berg bij het filiaal van het toenmalige Fortis Bank Nederland in Hilversum hebben overgemaakt. Dit kan niet in een collectieve procedure van hun stichting, maar alleen in individuele claimprocedures worden vastgesteld.

Volgens de rechtbank had Fortis de wettelijke plicht rekening te houden met de belangen van derden die betrokken zijn bij het handelen van de bank. De beleggers stortten in de jaren 2002 en 2003 frequent zeer grote bedragen (tot 600.000 euro per keer) op twee rekeningen van Van den Berg. „De buitensporige omvang van de betalingen had de bank aanleiding moeten geven het betalingsverkeer te onderzoeken.”

Op grond van zulk onderzoek en de gebruikte omschrijvingen (‘inleg’, ‘lening’, ‘schuldbekentenis’, ‘belegging’ en ‘warrant’) had de bank volgens de rechtbank „tot het besef moeten komen” dat het mogelijk verdachte transacties betrof, of dat Van den Berg in elk geval beleggingsactiviteiten ontplooide zonder de daarvoor vereiste vergunningen.

„De bank is niet aangeslagen op het uitzonderlijke karakter van de betalingen. [...] Aldus heeft de bank gehandeld in strijd met haar maatschappelijke zorgplicht”, aldus de rechtbank.

Hoeveel gedupeerde beleggers individueel zullen doorprocederen is niet bekend. In zulke zaken zal het vooral draaien om de vraag of de belegger tegen beter weten in meedeed aan het piramidespel van Van den Berg. Wie er willens en wetens roekeloos aan meedeed, zal moeilijker kunnen bewijzen dat de bank haar zorgplicht verzaakte.

Van den Berg werd in juni 2005 failliet verklaard. In augustus 2006 werd hij tot vijf jaar celstraf veroordeeld wegens oplichting. Dat vonnis bleef in hoger beroep in stand.