De eerste rampenfilm

Airport (George Seaton, 1970)RTL4, 14.04-16.55 uur

De rampenfilm is een groots en meeslepend genre dat begin jaren zeventig een paar mooie films opleverde, gevolgd door vijfentwintig jaar waarin steeds uitzinniger en meliger films zelf een ramp waren. Pas na 9/11 werd de kolder van films als Independence Day (1996) verlaten en zijn rampen weer echt een ramp, net alsin Airport in 1970.

Airport wordt gezien als de moeder van de moderne alles-gaat-mis-cinema. Het verschil tussen Airport en 2012, de jongste film in het genre, is vooral de omvang van de ramp: toen één gaatje in een vliegtuig, nu verkruimelt de hele aardkorst. De overeenkomsten zijn de grimmigheid waarmee de hoofdpersonen naar een oplossing zoeken en de plechtigheid waarmee de ramp door de filmmakers wordt bejegend.

De film heet ‘luchthaven’, dus verwacht je dat de film vooral over een vliegtuig in nood zal gaan. Maar in de eerste helft van de film wordt niet gevlogen. Tot die tijd is een enorme cast van grote en middelgrote Hollywood-sterren bezig het in een storm langzaam tot stilstand komende vliegverkeer met grote ernst en urgentie open te houden.

Uiteindelijk zorgt een bomaanslag voor een gaatje in de romp van een vliegtuig, maar de actie blijft toch vooral op het vliegveld. De wat saaie serieusheid en het klassieke spel leidde tot de kritiek: ‘beste film van 1944’.

Kinderspel vergeleken bij moderne rampenfilms. In 2012 wordt de ganse planeet aarde minus Afrika vernietigd in een orgie van computeranimaties. Verdwenen is de mozaïekvertelling met grote cast van bekende acteurs. Maar de ernst is er weer.

Robert Gooijer