Ons past bescheidenheid, zegt Lagarde

Christine Lagarde had gisteren haar eerste grote optreden als IMF-directeur. Ze wil meer gebruik maken van de kennis die in huis is.

Irritante vragen genoeg gisteren voor Christine Lagarde tijdens haar eerste openbare optreden als directeur van het Internationaal Monetair Fonds. Wat vindt u van de manier waarop uw voorganger Dominique Strauss-Kahn is behandeld? Is er te veel testosteron bij het IMF? Maakt het uit dat u een vrouw bent? Met een glimlach gaf Lagarde antwoord.

Ze schoot niet uit haar slof. Ze vond geen enkele vraag irrelevant. Geen enkele keer leek Lagarde dus op Strauss-Kahn. Ze bedankte wel „de aardige mevrouw” die koffie bracht.

Wat stelt u toch altijd aangename vragen, zei ze tegen een journalist die vroeg of ze als jurist gekwalificeerd was om een organisatie te leiden die oplossingen moet verzinnen voor gecompliceerde economische vraagstukken. Lagarde schoot ook niet in de verdediging. Ze kwam niet met wapenfeiten over haar ervaring als minister van Financiën in Frankrijk tijdens de crisis van 2008. Haar antwoord? „Niet iedere dirigent kan ook piano, harp en cello spelen. Ik ga vooral luisteren en zie uit naar bijdragen van iedereen bij het IMF.”

Toch was de vraag terecht. Strauss-Kahn was wel econoom en speelde een cruciale rol in de eurocrisis. Toen hij in mei door de New Yorks politie op verdenking van poging tot verkrachting gearresteerd werd, was hij op weg naar de Duitse bondskanselier Angela Merkel. De twee zouden praten over het onderwerp dat nu in Europa zo gevoelig ligt: de bijdrage van de private sector aan de redding van Griekenland. Sinds zijn arrestatie is dat onderwerp uitgemond in een ruzie tussen Nederland en Duitsland enerzijds en de Europese Centrale Bank anderzijds. Aan Lagarde de taak om zich de rol als bemiddelaar toe te eigenen. Als minister van het belangrijke Frankrijk had ze het oor van Merkel. Nu moet Lagarde op inhoud Europese leiders overtuigen.

Gisteren waarschuwde de nieuwe directeur van het IMF dat voorzichtigheid geboden is bij het afdwingen van een bijdrage van banken in een nieuw reddingsplan voor Griekenland. De gevolgen van een afwaardering van Griekse obligaties mogen niet onderschat worden, zei Lagarde. Ze verwees naar de val van zakenbank Lehman Brothers in 2008. „Aan het begin van die septembermaand dachten velen nog: die bankiers kunnen een lesje gebruiken. Aan het eind van de maand dacht iedereen daar anders over.” Toen de Amerikaanse overheid en centrale bank besloten Lehman niet overeind te houden, ontketende dat een mondiale crisis. „We hebben ons één keer gebrand. Bescheidenheid is geboden.”

Morgen vergadert Lagarde met de bewindvoerders van het IMF over Griekenland. Ze moeten besluiten of de Grieken genoeg hervormen om 3 miljard euro aan eerder toegezegde steun te ontvangen. Vorige week besloten Europese regeringsleider hun deel (9 miljard) uit te keren.

Lagarde benadrukte gisteren dat ze vooral gebruik ging maken van alle kennis bij het IMF. Dat was meteen de grootste sneer naar Strauss-Kahn, die niet alleen bekend stond als een rokkenjager maar ook als autoritaire leider. Lagarde riep medewerkers op om vooral trots te zijn op wat het instituut bereikte onder zijn leiderschap. Mede door de crisis, mede door het charisma en beleid van Strauss-Kahn werd het IMF weer een factor van betekenis in de internationale gemeenschap.

De affaire Strauss-Kahn ligt gevoelig bij de 187 lidstaten van het IMF. In de voorwaarden van het contract dat Lagarde tekende, schrijven de bewindvoerders: „U zult ernaar streven zelfs de schijn van ongepast gedrag te vermijden”. Strauss-Kahn hoefde dit niet te beloven.

Het IMF moest wel een aantrekkelijk bod doen om Lagarde binnen te halen, blijkt uit haar arbeidsvoorwaarden. Ze gaat netto 467.940 dollar verdienen. Daarnaast krijgt ze jaarlijks een toelage van 83.760 om „een levensstijl te onderhouden die past bij uw positie als directeur van het IMF.” Strauss-Kahn verdiende in zijn eerste jaar 420.930 dollar en ontving een toelage van 75.350 dollar. Ze moet wel hard werken voor haar geld, heeft ze al gemerkt. Lagarde: „Ik ben 24 uur in functie en heb daarvan 18 uur briefings bijgewoond.”