De rijke families ruziën vooral

Oh, aan welvaart geen gebrek in deze stad. Wie de Amsterdamse P.C. Hooftstraat echt mist, kan in Istanbul naar een wijk als Nisantasi gaan. Daar doet de middenstand (Prada, Hugo Boss, Gucci) hard zijn best de boulevards een Parijsgevoel te geven.

De Turken (en niet alleen de Turken) lunchen en dineren hier tussen de grote merken van de wereld en vieren er het succes van de afgelopen jaren. Bij de heropening van de wijk afgelopen jaar rolden ze een rode loper uit over de Abdi Ipekci Caddesi – die vervolgens vies werd gereden door taxi’s en de grote banden van de stadsterreinwagens.

Het is niet altijd zo geweest. De oudere generaties van Istanbul kunnen vertellen dat het tonen van je rijkdom lange tijd onbehoorlijk was. Als je geld had, moest je dat verbergen.

Die traditie zou stammen uit de Ottomaanse tijd, toen de sultans iedereen met geld als een bedreiging zagen. Hun welvaart en status werd deze rijke mensen zonder pardon afgenomen. Wie het wel ongestoord kon laten zien, had onmiskenbaar banden met de machthebbers.

In het Turkije van vandaag kan de staat de rijken nog steeds maken en breken. De rijken die de regering tegen de haren in durven te strijken, kunnen rekenen op een belastingaanslag van miljoenen of miljarden. Er zijn heel wat inwoners van Istanbul die daarover kunnen meepraten .

Maar de grootste bedreiging van de rijken blijft nog altijd de eigen familie. Het echte geld zit verborgen in de vervallen villa’s langs de Bosporus. Die panden, die soms miljoenen euro’s waard zijn, vergaan door weer en wind en de onoplosbare ruzie tussen de erfgenamen, de neven en nichten, de ooms en tantes.

Testamenten zijn nog altijd niet gewoon in Turkije. Ook wie iets op papier laat zetten, voorkomt niet dat het familielid met de breedste schouders de erfenis gewoon opeist door het huis van de overledene te bezetten. Jarenlange rechtszaken zijn het gevolg. In de tussentijd kwijnt de buit weg door het onbarmhartige klimaat.

In afwachting van de uitspraak van de rechter trekken soms straathonden in de villa’s. Bij mijn buren staat iedere avond een roedel honden te blaffen naar het adembenemende uitzicht over de Bosporus. De rijkste zwerfhonden van Istanbul.