In Duitsland...

Duitsland leest massaal de boeken van Margot Kässmann. Haar Sehnsucht nach Leben staat al weken in de gezaghebbende boekentoptien van weekblad Der Spiegel. Haar vorige boek, In der Mitte des Lebens (2009), was ook al een bestseller. Maar wie is Margot Kässmann en waarom worden haar boeken zo goed verkocht?

Kässmann (53) is theologe en dominee. Ze was voorzitter van de hervormde kerken in Duitsland, een van de hoogste functies die er in die kring te bekleden zijn. Ze is een charismatische vrouw die voor haar werk leeft, maar die tegelijkertijd vier dochters heeft grootgebracht en van haar privéleven nooit een geheim heeft gemaakt.

Een paar jaar geleden kreeg ze borstkanker, was daar open over en legde veelvuldig op televisie en in de kranten uit wat dit medisch voor haar en voor haar geloof betekende. Hier was een gewoon mens aan het woord; een vrouw die haar zorgen, twijfels en overtuiging met de Duitsers wilde delen. Die openheid werd in dank aanvaard. Haar populariteit, al erg groot toen ze nog gewoon dominee was, steeg en steeg. Ze werd een voorbeeld voor veel vrouwen in Duitsland.

En toen struikelde ze. In februari 2010 ging ze met drank op achter het stuur zitten, reed door rood en werd aangehouden. Een blaastest wees uit dat ze te veel had gedronken.

De Duitse pers leek daags daarna op hol geslagen. Zo’n moreel beladen functie, zo’n voorbeeldfiguur, zo’n grote verantwoordelijkheid – en dan dit. Hoe diep kun je zinken, vroeg het zelf niet al te hoogstaande boulevardblad Bild zich af.

Kässmann zweeg een paar dagen en dacht na. Rellen worden door mannelijke hoogwaardigheidsbekleders in Duitsland niet zelden ‘uitgezeten’. Na een week is de storm geluwd en gaat het leven verder. Maar Kässmann besloot al haar functies neer te leggen en trad af als voorzitter van de hervormde kerken.

Die nieuws aanpak schokte de Duitsers zo mogelijk nog meer dan haar dronkemansrit. En maakte haar nog populairder. Margot Kässmann groeide uit tot het morele anker van de Bondsrepubliek.

In haar nieuwe en mooie boek Sehnsucht nach Leben schrijft ze over de paradoxen in het menselijk bestaan. Bovendien legt ze verantwoording af over de ‘breukvlakken’ in haar eigen leven. Ze wist dat ze na haar aanhouding, naar eigen zeggen, niet dieper kon vallen ‘dan Gods hand’. Ze wilde haar eigen leven kunnen blijven bepalen. Het opgeven van haar ambten deed pijn, ‘maar ik heb het ook als innerlijke moed ervaren’, schrijft ze.

Haar morele integriteit en mediageniekheid staan garant voor propvolle kerken, waar ze ook preekt. Zou Duitsland een president kunnen kiezen zoals Amerika en zou Kässmann verkiesbaar zijn, dan zou ze hele hoge ogen gooien.

Joost van der Vaart

Dit is de eerste in de reeks: bestsellers in het buitenland