President hof: kritiek Schalken onaanvaardbaar

Schalken, zittend rechts aan het tafeltje met getuigen, tijdens de zaak -Wilders. Foto Reuters / Lex van Lieshout

De president van het Amsterdamse gerechtshof noemt het “helemaal onaanvaardbaar’’ dat Tom Schalken klaagt over een “schandalige behandeling’’ door de Amsterdamse rechtbank. Deze zou hem ten deel gevallen zijn tijdens het proces tegen Wilders. Uit protest tegen die behandeling heeft raadsheer-plaatsvervanger Schalken afgelopen donderdag ontslag genomen.

Leendert Verheij zegt te betreuren “dat aan een langdurige verbintenis met ons hof van een gewaardeerde raadsheer-plaatsvervanger op deze wijze een einde komt’’. Vervolgens geeft de president te kennen dat Schalken zijn kritiek niet publiekelijk had mogen uiten.

“Van individuele rechters en raadsheren wordt soms veel gevraagd, wanneer allerlei kritiek over hen wordt uitgestort, die zij zelf als onterecht of onheus ervaren. Niettemin ben ik van mening dat van ons gevraagd mag worden daar op professionele wijze mee om te gaan. Dat houdt in veel gevallen in dat men niet persoonlijk kan en mag reageren. En al helemaal onaanvaardbaar is het in de regel wanneer rechters of raadsheren publiekelijk kritiek uiten op het werk van hun collega’s.”

‘Niets te maken met inperking vrijheid van meningsuiting’

De president van het gerechtshof vindt dat het aanzien van de rechtspraak hier in het geding is en dat daarvoor elke individuele rechter medeverantwoordelijk is.

“Dat heeft niets te maken met een ontoelaatbare inperking van de vrijheid van meningsuiting. In tal van functies geldt dat de aard daarvan beperkingen oplegt aan wat men kan zeggen. Dat is niet alleen in overheidsambten het geval, maar in het bedrijfsleven net zo goed. Dat de heer Schalken dit zelf ook beseft blijkt uit het feit dat hij een ontslagverzoek heeft ingediend.”

Verheij: ook na ontslag nog verplichtingen

Verheij zegt dat alleen geldt dat het ontslag nog moet worden verleend, volgens hem brengt het feit dat Schalken lange tijd raadsheer-plaatsvervanger was ook na een eventueel ontslag verplichtingen met zich mee. “Ook dan nog dient hij zich te realiseren dat persoonlijke uitlatingen in verbinding worden gebracht met het gegeven dat hij raadsheer-plaatsvervanger was.”

Op de verwijten die Schalken de Amsterdamse rechtbank maakt, wil Verheij niets zeggen. “Het spreekt voor zichzelf dat ik mij in het licht van het vorenstaande in geen enkel opzicht wens uit te laten over de inhoud van zijn kritiek’’.

Wilders: good riddance

Geert Wilders noemt het vertrek van Schalken in een reactie via Twitter “een zegen voor de rechtspraak in Nederland”. Opgeruimd staat netjes, “good riddance”, voegt hij eraan toe.

Lees meer in de papieren of digitale editie van NRC Handelsblad.

Lees hier meer over het proces Wilders.