Voor Fransen hoort de euro bij globalisering

In Frankrijk zijn de twee grote partijen, zowel de UMP van de rechtse president Sarkozy als de socialistische oppositie, het er roerend over eens: de euro moet worden gered en Griekenland moet worden geholpen, want als Griekenland ‘valt’, dan heeft dat ook negatieve gevolgen voor de Franse welvaart. Het debat over de toekomst van de Europese eenheidsmunt wordt tot nu alleen in alle hevigheid gevoerd door extreem-links en extreem-rechts, waarbij de verschillen tussen beide overigens erg klein zijn.

Marine Le Pen van het Front National is het duidelijkst: de euro moet zo snel mogelijk uit Frankrijk verdwijnen en de Franse franc moet worden heringevoerd. Volgens Le Pen kan Frankrijk hier beter het voortouw in nemen, omdat zij meent dat de euro sowieso zal verdwijnen, omdat Duitsland niet kan blijven opdraaien voor de schulden van andere landen.

Het verlaten van de eurozone kan volgens Le Pen heel goed worden onderhandeld met de andere landen in de eurozone. Volgens haar is het volledig fout om vast te houden aan de euro. „Het is een dogma. Sarkozy zegt dat we tegen elke prijs moeten vasthouden aan de euro, maar die prijs zal ons zelf in de vernieling storten”, zei Le Pen begin deze maand in een gesprek met correspondenten.

Op links wordt ook over de euro gedebatteerd, maar meer in termen van ‘demondialisering’ of ‘deglobalisering’. Arnaud Montebourg, de meest linkse kandidaat bij de voorverkiezingen van de Parti Socialiste, heeft een programma dat benadrukt dat de vrije markt voor veel ellende heeft gezorgd: inflatie, delokalisatie naar lageloonlanden en de zwakke groei. De introductie van de euro heeft dat alles nog versterkt.

Een linkse econoom als Emmanuel Todd onderschrijft die analyse, en pleit eveneens voor hernieuwd protectionisme, maar dan wel op een Europees niveau. Daar zit doorgaans het grote verschil tussen (extreem)-links en rechts: ter linkerzijde wordt de Europese gedachte vaak wel nog ondersteund, Marine Le Pen zou de Europese Unie het liefst ‘heronderhandelen’ om de ‘Franse republiek’ te herstellen.

Het Front de Gauche van de voormalige socialist Jean-Luc Mélenchon, ook kandidaat bij de presidentsverkiezingen volgend jaar, benadrukt vooral de solidariteit met de Griekse, Portugese en Spaanse ‘slachtoffers’ van de crisis en meent dat de financiële instellingen mee moeten betalen om de Griekse schuld weg te werken, in plaats van aan die schuld te verdienen zoals nu het geval is.

Hoewel een meerderheid van de Fransen zegt wel eens heimwee te hebben naar de Franse franc, is Frankrijk een van de landen waar de euro het minste ter discussie staat. De meeste Fransen erkennen dat het leven duurder is geworden, maar denken dat dit nog erger zou zijn geweest als Frankrijk geen lid zou zijn van de eurozone.

Dirk vandenberghe