Polen twijfelen over zegeningen van euro

Harde geluiden over Griekenland hoorde je in de Poolse politiek de afgelopen maanden bijna niet. In tegenstelling tot in veel westerse EU-lidstaten, hier in Warschau geen retoriek als: de Grieken moeten de drachme maar weer invoeren of: zet Griekenland de EU uit. Zelfs niet bij de oppositie onder leiding van Jaroslaw Kaczynski, die meestal geen kans onbenut laat om de regering van premier Donald Tusk aan te vallen.

Bij de Pools regering en in het parlement heerst vooral begrip. Warschau werpt zich zelfs op als een voorvechter voor rede en Europese saamhorigheid. „We moeten in Europa niet alleen denken in termen van nationale belangen”, zei hij vanochtend in de Frankfurter Allgemeine. Tusk bracht daarbij de eigen ervaringen met transitie na de val van het communisme in herinnering. „Dat wij die ingrijpende hervormingen door konden voeren, was ook mogelijk omdat er om ons heen een positieve sfeer was.” „We moeten valse noten voorkomen”, aldus Tusk.

Die oproep tot solidariteit is vanuit Pools perspectief begrijpelijk. De Poolse regering is er alles aan gelegen om de eenheid in Europa te bewaren. Want zonder die eenheid zou Polen het zwaar krijgen. Het economische succes van de afgelopen jaren is voor een deel te danken aan Europees geld dat naar het oosten is gesluisd.

Voor Polen is het bovendien makkelijker om een lans te breken voor Griekenland. Polen heeft nog geen euro en de gevolgen van een Grieks failliet waren voor het land dan ook een stuk minder erg geweest.

Maar de gewone burger begrijpt hier steeds minder van de crisis en de rellende Grieken. Gepensioneerden in Warschau vinden het krankzinnig dat het arme Polen mee moet betalen aan de redding van een rijke, westerse EU-lidstaat. Bij Poolse burgers hoor je wel degelijk geluiden over luie en onverantwoordelijke Grieken. Uit een recente peiling van een Poolse denktank blijkt zelfs dat de Polen nu, voor het eerst, in meerderheid (53 procent) tegen invoering van de euro zijn.

Bij de Poolse regering zal er opluchting heersen als het Griekse parlement vandaag voor de concrete bezuinigingsmaatregelen stemt. Morgen wordt Polen voor het eerst in zijn geschiedenis voorzitter van de Europese Unie. Tijdens dat voorzitterschap wil Warschau laten zien dat het sinds zijn toetreding tot de EU in 2004 ver is gekomen en dat het klaar is voor een leidende rol.

Tegelijk weten ze in politiek Warschau ook dat de problemen nog niet verdwenen zijn. Want voor hoe lang zal het nu goed gaan in Griekenland? En zullen crises in andere landen de euro straks misschien niet in gevaar brengen. De gezaghebbende Poolse krant Gazeta Wyborcza schrijft vandaag: „De Grieken hebben gesneden, maar het zwaard van Damocles blijft boven Europa hangen.”

Chris Hensen