Pensioenplannen zijn Britten te gortig

Brits overheidspersoneel moet meer gaan betalen voor zijn pensioen. Vandaag is er massaal gestaakt tegen het plan van premier Cameron.

Titia Ketelaar

Victoria huppelt over straat. Ze heeft haar blauw-wit geblokte schooluniform aan, witte afgezakte kniekousen en een blauw vestje. Maandag, zegt ze, wordt ze zeven. En vandaag heeft ze de hele St. Aloyisiusschool in de Londense deelgemeente Camden bijna voor zichzelf. Haar juf geeft gewoon les.

Ze is een uitzondering deze ochtend. De leraren staken. De schoolpleinen zijn leeg. De kinderen zitten thuis.

De staking is het eerste, grote, teken van ongenoegen onder de Britten sinds de regering-Cameron vorig jaar maatregelen aankondigde om het begrotingstekort te verkleinen. En dat gaat op zijn Brits: kalm en rustig, met gesloten schooldeuren, bordjes om het publiek te informeren, wat plakkaten. Rond het middaguur zou er een demonstratie zijn in het centrum van Londen.

Maar er is wel degelijk grote onrust, zo blijkt uit het feit dat de docenten staken tegen een verhoging van de pensioenbijdrage en -leeftijd. De lerarenvakbond bestaat 127 jaar en schreef nog nooit eerder een staking uit. Leraren van privéscholen sloten zich aan bij de staking van hun naar schatting 75.000 collega’s van openbare scholen. Net als universiteitsdocenten, douanebeambten, gevangenisbewaarders, kustwachten, rijexaminatoren en ondersteunend personeel bij de politie en in rechtbanken, voor wie een zelfde verandering van het pensioenstelsel dreigt.

Onderhandelingen liepen tot dusver op niets uit. Staken was de enige optie, zegt Tom Gibson (27). Hij is op de fiets weg naar de demonstratie, Sesamstraat T-shirt en kaki korte broek aan. Zijn klas, zeven- en achtjarigen zou normaal taal, rekenen, aardrijkskunde en computerles hebben gehad. „Maar de meester staakt”, grijnst hij.

Hij legt uit dat hij nu 6,9 procent van zijn salaris afdraagt voor zijn pensioen. De regering stelt een verhoging met 3,2 procent voor. „Bijna een verdubbeling.” Het pensioen, voor een leraar nu gemiddeld 10.000 pond, zal bovendien afhankelijk worden gemaakt van het gemiddelde salaris in plaats van het laatst verdiende loon, en de pensioenleeftijd zal worden verhoogd naar 66 jaar in 2020 (nu 60 voor vrouwen en 65 voor mannen).

„Ik ben zo’n leraar waarvan de minister wil dat die het onderwijs ingaan. Hoogopgeleid, enthousiast. Maar waarom zou je nog als je in de privésector én meer verdient én bonussen krijgt én eerder met pensioen kan. Wij moeten langer werken voor minder geld.”

De vakbonden stellen bovendien dat door bevriezing van de lonen en door de hoge Britse inflatie de levensstandaard van leraren en ambtenaren al drastisch is verslechterd.

Maar de regering-Cameron is vastbesloten. Omdat gepensioneerden langer leven, gemiddeld nog dertig jaar na het pensioen, stelt de Britse regering dat de kosten van het huidige stelsel „onhoudbaar” zijn geworden. Het gat tussen bijdragen en uitbetalingen loopt volgens haar de komende vier jaar op tot 9 miljard pond (ruim 9 miljard euro).

Premier Cameron veroordeelde de staking gisteren dan ook. „Er is geen enkele reden voor actie, zeker niet omdat de onderhandelingen over de precieze invulling nog steeds gaande zijn”. Hij noemde het regeringsvoorstel „rechtvaardig voor de belastingbetaler en voor ambtenaren en leraren die een steviger pensioenstelsel willen”. Ook oppositieleider Ed Miliband keurde de staking af. Hij wees er eveneens op dat er nog wordt onderhandeld.

Maar het gevaar bestaat dat die onderhandelingen door de staking vandaag bemoeilijkt zullen worden. Gevreesd wordt voor de meest omvangrijke stakingen dit najaar sinds de jaren tachtig, toen de bonden te hoop liepen tegen tegen de bezuinigingsplannen van de regering-Thatcher.