'Bezuinigingen niet per se slecht voor probleemwijken'

De bezuinigingen van het kabinet op gemeenten, woningcorporaties en welzijnsorganisaties zijn niet per definitie slecht voor de aanpak van de veertig probleemwijken in het land, ook wel Vogelaarwijken genoemd. Ze zorgen ervoor dat er beter wordt samengewerkt en dat de hulpverlening goedkoper wordt.

Dat zeggen de opstellers van het eerste evaluatierapport over de probleemwijken. Vanmiddag wordt het rapport Doorzetten en loslaten, de toekomst van de wijkaanpak overhandigd aan minister Piet Hein Donner (Binnenlandse Zaken, CDA).

De ongewenste situatie dat vele hulpverleners worden ingezet voor één en hetzelfde probleemgezin zonder dat er iets wordt opgelost, is extra zichtbaar geworden in de Vogelaarwijken. Juist daar wonen bovengemiddeld veel van deze gezinnen. In die wijken is de afgelopen jaren geëxperimenteerd met andere, goedkopere, vormen van hulpverlening. Zo kregen in de wijk Velve-Lindenhof in Enschede probleemgezinnen één wijkcoach met verregaande bevoegdheden toegewezen; die vertegenwoordigt alle betrokken instanties en heeft het mandaat namens hen in te grijpen. Oud-senator Jos van der Lans (GroenLinks), een van de opstellers van het rapport zegt: „Het kan allemaal best een stuk efficiënter en slagvaardiger, en dus goedkoper.”

De wijkenaanpak moet ervoor zorgen dat de Vogelaarwijken binnen tien jaar het gemiddelde van hun stad halen op het gebied van wonen, werken, onderwijs, integratie en veiligheid. Sinds 2007 is daar extra geld voor. Zo werd afgesproken dat corporaties jaarlijks 250 miljoen extra investeren. Het Rijk droeg 300 miljoen bij uit een ‘wijkenpotje’, gevuld door de corporaties via de Vogelaarheffing. En er kwam een speciaal ministerie voor Wonen, Wijken en Integratie, onder leiding van PvdA-minister Ella Vogelaar.

Het rapport verwijst voor resultaten in de wijken naar de zogeheten CBS-outcomemonitor die eind vorig jaar verscheen. Hieruit blijkt dat de leefbaarheid in 24 wijken omhoog is gegaan en dat het in de helft van de wijken veiliger is geworden.

Het rapport constateert dat bewoners in de wijken een groeiend zelfvertrouwen kregen. Mederapporteur René Scherpenisse: „De Vogelaarwijken waren verweesde wijken waar mensen continu het gevoel hadden niet serieus genomen te worden, altijd de lul te zijn. Die stemming is redelijk aan het omslaan.”

Toch is dat veranderingsproces ook kwetsbaar, schrijven de opstellers. Zo ontwikkelt de wijkeconomie zich onvoldoende doordat de meeste projecten op subsidie draaien. Verder zijn er te veel projecten, wordt door alle partijen te weinig nagedacht over hoe succesvolle projecten na 2017 te financieren en tonen departementen te weinig betrokkenheid.