Zelfbewuste strijdster die kastelozen hun zelfrespect teruggaf

Mayawati is vooral bekend als strijdster voor rechten van kastenlozen (dalits) en was drie maal eerder korte tijd premier van Uttar Pradesh.

In 2007 kwam haar echte doorbraak. Bij de deelstaatverkiezingen behaalde haar BSP de absolute meerderheid en kon ze als alleenheerser aan de slag. Meer mensen stemde op haar dan er dalits zijn in Uttar Pradesh. Ze slaagde er in om ook kiezers uit de hoogste kasten op haar te laten stemmen. Met z’n allen tegen de yadavs, de middenkaste, was het motto.

Volgend jaar zijn er weer verkiezingen in haar deelstaat, en het is zeer twijfelachtig of Mayawati haar succes kan prolongeren. Zij wordt door haar aanhangers liefdevol ‘behendi’ (zuster) genoemd. Kasteloze kiezers zeiden dat zij op Mayawati hadden gestemd omdat zij hen een reden had gegeven om trots te zijn. Het veroverde zelfrespect van de massa’s zette Mayawati op de troon.

Maar Mayawati geldt als een gesloten persoonlijkheid. Ze is niet gemakkelijk toegankelijk. Bovendien is ze niet wars van verheerlijking van haar persoon. Ze laat vooral van zich horen door haar uitbundige verjaarspartijen, waarbij ze zich laat omhangen met slingers van bankbiljetten. Allemaal voor de partij, zegt ze. Overal heeft ze standbeelden neergezet, van zichzelf, van haar overleden ontdekker en politieke mentor Kanshi Ram en van andere dalit-leiders. En van olifanten – het symbool van haar partij. Van merkbare sociale en economische vooruitgang is geen sprake. Daarop zal ze volgend jaar worden afgerekend, voorspellen analisten. Strijdbare vrouwen, zeggen zij, ook al zijn ze ongetrouwd en van lage komaf, zijn niet per se goede bestuurders. Maar dat laatste geldt ook voor mannen.