Ook na Grieks 'ja' is crisis niet voorbij

Nieuwsanalyse

Alle aandacht is vandaag gericht op de stemming in het Griekse parlement over cruciale bezuinigingen. Brussel werkt al in stilte aan een vervolg.

Caroline de Gruyter

Wéér houdt Europa zijn hart vast: vandaag en morgen moet het Griekse parlement extra bezuinigingen en hervormingen goedkeuren. Bij een ‘nee’ mogen IMF en eurolanden over twee weken de vijfde portie leningen aan Athene niet overmaken. Dan gaat het land meteen failliet. Maar dit kan niet, zeggen veel Europese politici: zoiets ontketent ergere kettingreacties dan het faillissement van de Amerikaanse Lehman Brothers in 2008.

Maar velen denken dat het ‘ja’ wordt, ondanks alle felle protesten. Vandaag stemt het parlement over 28 miljard euro extra bezuinigingen en 50 miljard privatiseringen. Morgen wordt heikeler: dan moet het parlement concrete uitvoering van die maatregelen (welke staatsbedrijven verkopen? Wie wordt extra belast?) goedkeuren. De socialistische Pasok van premier Papandreou heeft 155 van de 300 zetels. Onder hen waren vanmorgen één of twee afvalligen. Maar sommige oppositieleden zijn niet ongevoelig voor het argument van bankgouverneur Provolopoulos dat ‘nee’ stemmen „een misdaad is – het land kiest dan voor zelfmoord”. Morgenavond is er zekerheid.

Als het ja wordt, zullen euroministers zondag in Brussel de vijfde portie leningen aan Athene goedkeuren – deel van de 110 miljard die Griekenland vorig jaar kreeg toegezegd, tot voorjaar 2012. Bij een Grieks ‘ja’ kan iedereen ademhalen.

Bij een ‘nee’ komen er geen leningen en gaat Griekenland failliet. Althans, theoretisch. Eurocommissaris Olli Rehn zei: „Er is geen plan B om ‘default’ te ontlopen”. Maar niemand gelooft dat de eurozone het zover laat komen. ‘Lehman’ is een verreikend trauma. Niemand wil wéér omvallende banken die staatskassen leegeten. Die prijs is te hoog. Bij een Grieks nee, deze week, zal het IMF afhaken. Van de 12 miljard aan leningen die Griekenland half juli nodig heeft, valt dan 4 miljard af. „Peanuts”, zegt een hoge functionaris. „Denkt u dat we voor dat bedragje het voortbestaan van de hele Monetaire Unie op het spel zetten?’’

De Duitse minister Schäuble zei dat „wij ons voorbereiden” (op een Grieks faillissement). Anderen bevestigen dit anoniem. Vandaag en morgen bespreken financiële topambtenaren uit eurolanden in Brussel methodes om Griekenland jaren op de been te houden – zonder te veel aanslag op staatskassen. Griekenland beslaat 2 procent van de Europese economie. Veel Griekse schuld is sowieso al in Europese publieke handen.

Techneuten zeggen dat ze het probleem snel kunnen aanpakken. Maar politici moeten groen licht geven. Nu bemoeilijken de Grieken met hun ‘bezuinigingsmoeheid’ een heldere, technische oplossing. Noord-Europa wordt ‘donor-moe’, al gaat het om leningen met fikse rentes die al worden terugbetaald. Finland blokkeerde bijna leningen aan Portugal; nu wil de PVV gedoogsteun aan de regering intrekken als ‘de Grieken’ Nederland tot extra bezuinigingen dwingen. Zo struikelt de eurozone van de ene democratische horde naar de andere. Op een dag gaat dit mis. Alles wijst erop dat de technische oplossing dan waarschijnlijk toch wordt uitgevoerd. Is het, vragen sommigen zich nu af, niet beter die horde dan meteen maar te nemen?

Griekenland beslist: pagina 4-5