Webnieuws: eenduidig, helder, bondig

Chris Barr, chef van de nieuwssite van Yahoo!, legt uit hoe je voor het web moet schrijven: „Onze richtlijn is Engels op het niveau van een dertienjarige.”

„Weblezers geven je vijf tot tien seconden om hun aandacht te trekken, anders ben je ze kwijt. Ze lezen websites heel anders dan een krant: ze scannen meer dan dat ze lezen en haken sneller af.” Chris Barr is hoofdredacteur van Yahoo! News, met afstand de best bezochte nieuwssite van de Verenigde Staten. Volgens onderzoekbureau ComScore haalde Yahoo! News in mei 90,3 miljoen unieke bezoekers; drie keer zoveel als de site van The New York Times: 33,6 miljoen.

Chris Barr – vorige week op de Universiteit van Amsterdam voor een workshop schrijven voor het web – spreekt zoals webjournalisten volgens hem moeten schrijven: helder, bondig, to-the-point. Geen weidse beschouwingen, geen enerzijds anderzijds, maar eenduidige informatie in begrijpelijke taal. Internetjournalistiek heeft andere wetten dan reguliere pers, luidt zijn boodschap. Online moet alles glashelder zijn.

Wat is het verschil tussen krantenartikelen en online berichten?

„Zoekmachinelogica speelt een belangrijke rol bij het opstellen van online berichten. Je moet weten waar mensen naar op zoek zijn en je bericht in die termen formuleren, anders verschijnt het niet in de zoekresultaten. Luchtvaartmaatschappijen spreken bijvoorbeeld vaak van ‘lage tarieven’. Wie typt dat nou in de browser? Mensen zoeken naar ‘goedkope vluchten’. Luchtvaartmaatschappijen lopen door hun woordkeuze miljoenen euro’s mis. Als je wilt dat mensen je kunnen vinden, moet je er niet omheen draaien. Just say it.”

In zijn workshops laat Barr zijn cursisten krantenkoppen herschrijven voor een online bericht. Een voorbeeld van zo’n kop is ‘Driving while demented’. Het artikel gaat over nieuwe richtlijnen voor het verlengen van rijbewijzen voor mensen met dementie. Mensen zoeken niet naar ‘demented’, legt Barr uit. Het sleutelwoord is dementie, ‘dementia’. ‘Guidelines add to driving the dementia debate’, zou volgens hem een goede internetkop zijn. Ander voorbeeld. Een krantenkop van een bericht over de mogelijke invloed van sekse bij een hartstilstand, luidde ‘The gender line’. Los van de vraag of het een goede krantenkop is, wil Barr duidelijk maken dat internetkoppen zo letterlijk mogelijk moeten zijn. Bijvoorbeeld: ‘Gender may be a factor in sudden cardiac arrest.’

Leidt dat niet tot al te saaie koppen?

„Op internet komt duidelijkheid op de eerste plaats, creativiteit pas in tweede instantie. Maar binnen de wetten van online journalistiek kan je zeker creatief zijn. Je kunt veel vrijer omgaan met interpunctie. Sleutelwoorden met alleen een komma of dubbele punt ertussen, mag best. Bij het artikel over dementie zou je kunnen kiezen voor: ‘Dementia: guidelines required’. Of je formuleert je kop in een vraag: ‘Why do woman suffer more from cardiac arrest?’”

Dan weet je uit de kop nog niet waarom.

(lacht) „Soms moeten lezers het daadwerkelijke bericht lezen.”

Wat voor stukken worden online veel gelezen?

„Op Yahoo! hadden we dit jaar twee toppers. Eén artikel betrof het debat over het boek van Amy Chua, de tiger mother. Het andere stuk ging over de vraag hoe onze sterrenbeelden veranderd zouden zijn door nieuwe berekeningen over de stand van de aarde ten opzichte van de sterren. Het zijn berichten die de lezer persoonlijk raken. Voed je je kinderen wel goed op? Wat betekent het als je niet langer een leeuw bent, maar een maagd?”

Dat klinkt niet als serieuze journalistiek.

„Bij mijn workshops klagen mensen wel eens: ‘Je versimpelt het, je maakt het saai’. Dat is onzin. Zíj zijn te dom om in gewone woorden iets interessants aan de man te brengen. Dat is hún probleem.

„Voor serieuze journalisten is het natuurlijk verontrustend als blijkt dat veel meer lezers geïnteresseerd zijn in horoscopen dan in bijvoorbeeld berichtgeving over de financiële situatie van Griekenland. Maar ook die berichten worden veel gelezen, al wordt er minder op gereageerd.”

Wat is het belangrijkste verschil tussen nieuwsberichten van Yahoo! News en The New York Times?

„Yahoo! richt zich op een zo groot mogelijk publiek. Wij worden wereldwijd gelezen, we hebben veel lezers in het Midden-Oosten en Noord Afrika. Zij beheersen vaak niet goed Engels. Onze richtlijn is Engels op het niveau van een dertienjarige. Dat betekent niet dat de inhoud op een laag niveau is, maar dat voor eenvoudige woorden kiezen. Dat is bij The New York Times natuurlijk anders.”

Er is steeds meer informatie over webgebruikers beschikbaar. Hoe beïnvloedt dat de online journalistiek?

„Webjournalisten kunnen hun berichten steeds beter aanpassen aan de wensen van hun publiek. Als het gepersonaliseerde internet echt doorzet, niet alleen in advertenties maar ook in inhoud, kan dat het een grote verandering in internetjournalistiek betekenen.”

De Yahoo Styleguide is online te raadplegen via http://styleguide.yahoo.com