Schoenenfabrikant redt Colloseum

Als één land geld tekort komt in de cultuursector is het Italië. Het land heeft het grootste cultureel erfgoed ter wereld, maar de budgetten zijn ontoereikend om dit goed te onderhouden.

De Rijksbegroting voor cultuur is sinds 2005 met meer dan een half miljard euro ingekrompen (25 procent) tot 1,7 miljard euro.

De vele problemen leidden in maart tot het ontslag van minister van Cultuur Sandro Bondi. Directe aanleiding was de bijna halvering van het fonds voor de podiumkunsten, het Fus, tot 260 miljoen euro. Duizenden werknemers in de cultuursector demonstreerden. Operavoorstellingen werden gestaakt. Ook de beroemde dirigent Riccardo Chailly deed mee. Zij verweten minister Bondi dat hij geen vuist wist te maken tegen minister Giulio Tremonti van Economische Zaken.

Tremonti’s zuinigheid is niet geheel misplaatst, gezien Italië’s staatsschuld, die de op twee na grootste ter wereld is. Jaarlijks betaalt het land tussen de 70 en 80 miljard euro aan rente op haar schulden: ruim veertig keer de Rijksbegroting voor cultuur.

De opvolger van Bondi, Giancarlo Galan, wist Tremonti zo ver te krijgen extra accijnzen op benzine te heffen. Hiermee is het fonds voor de podiumkunsten voor 2011 gehandhaafd op het niveau van 2010: 420 miljoen euro. Veel toneelgezelschappen, theaters en operahuizen werden aldus gered van de ondergang.

Dat geldt echter in veel mindere mate voor het archeologische en architectonisch erfgoed. Op de Werelderfgoedlijst van Unesco staat Italië ruim bovenaan met 42 plekken die van universeel belang zijn voor de mensheid. (Frankrijk heeft er 32). In deze sector geen operasterren, dirigenten en filmregisseurs die extra fondsen afdwingen. Archeologen en conservatoren weten het grote publiek minder goed voor hun veel groter probleem te interesseren.

Het ministerie van Cultuur heeft volgens een woordvoerder maar 200 miljoen euro ter beschikking voor de bescherming en restauratie van gebouwen en archeologische sites. Dit is een halvering ten opzichte van tien jaar geleden.

Symbolisch voor het achterstallig onderhoud werd in november het instorten van het Huis van de Gladiatoren in Pompei. Minister Galan heeft nu het zoveelste herstelplan voor Pompei gelanceerd. Galan hoopt net als zijn voorganger op het bedrijfsleven. De onlangs aangekondigde restauratie van het Colosseum biedt zijns inziens hoop. De luxe-schoenenfabrikant Diego della Valle heeft in ruil voor het monopolie op het beeldrecht van het monument 25 miljoen euro beschikbaar gesteld voor de facelift van het meest bezochte monument van het land.

Bas Mesters