Leuk u weer te zien, er wordt nog om uw eer gevochten

Met gewichtige doden wordt nogal eens gezeuld, en de laatste tijd met veel Spaanstaligen. Niet alleen Franco, maar ook Pablo Neruda, Salvador Allende, Carlos Perez en Ferdinand Marcos bewijzen dat het verleden niet snel begraven is.

De doodskist van paus Johannes Paulus II werd eind april uit de grafkelder onder de Sint-Pietersbasiliek in Rome gehaald. Op 1 mei werd de paus, overleden in 2005, in een openluchtceremonie zalig verklaard. Hij zou postuum een Franse zuster hebben genezen van de ziekte van Parkinson.

De kist van Johannes Paulus II werd daarna weer de kerk in gedragen, maar niet naar dezelfde tombe. Als zalige verdiende hij een betere plek. De paus ligt nu in de drukbezochte Sint-Sebastiaan-kapel. Veel bezoek is welkom, vooral van zieken want de paus moet nog twee wonderen verrichten om de overstap te maken van zalige naar heilige.

Na hun dood kunnen mensen nog stijgen in status. Maar ze hebben hulp van de levenden nodig. Hun postume verhuizing is niet altijd een egaal pad naar heiligheid, maar vaak een politieke kwestie die strijd over het verleden met zich meebrengt.

In de Filippijnen bijvoorbeeld. Imelda Marcos vindt dat haar man, de in 1989 overleden Filippijnse dictator Ferdinand Marcos, een plaats verdient op de begraafplaats voor nationale helden in Manila. Niet zolang ik leef, antwoordde de huidige president, Benigno Aquino, vorige week.

Marcos ligt al jaren opgebaard in zijn geboortedorp Batac in het noorden van de Filippijnen. Zijn weduwe komt zo nu en dan langs om ten overstaan van de pers een kusje te geven op zijn glazen kist.

Als compromis heeft president Aquino voorgesteld Marcos met militaire eer te herbegraven in Batac. Daar moeten zijn aanhangers én tegenstanders het mee doen.

In Chili gelastte een rechter vorige maand dat de stoffelijke resten van president Salvador Allende en dichter Pablo Neruda worden opgegraven voor nieuw onderzoek. Mogelijk zijn de twee nationale helden toch door de handlangers van generaal Pinochet vermoord. Ook hier is postume status inzet van politieke strijd. De familie van Allende is er altijd van overtuigd geweest dat hij zelfmoord pleegde toen het presidentieel paleis op 11 september 1973 werd bestormd door coupplegers. Maar een recentelijk ontdekt militair rapport geeft voeding aan de theorie dat Allende om het leven is gekomen door kogels uit twee verschillende wapens.

Ook Neruda is mogelijk vermoord. Zijn persoonlijk assistent onthulde onlangs dat de dichter, die kanker had, kort na de coup een dodelijke injectie kreeg in het ziekenhuis. Autopsie volgt.

Ruim een jaar na zijn dood is de voormalige Venezolaanse president Carlos Perez nog steeds niet begraven. Zijn vrouw, van wie hij gescheiden leefde, wil dat Perez in Venezuela wordt begraven. Zijn minnares in Miami wil het lichaam in de Verenigde Staten houden. Zolang Hugo Chavéz aan de macht is, zou Perez niet op Venezolaanse bodem willen zijn. Gisteren wees een rechter in Miami Perez een tijdelijke crypte toe. Hij krijgt een rustplaats, al is het maar voor even.

Ykje Vriesinga