De Botton en Gilgamesj

De Botton en Gilgamesj

In Boeken 09-06-11 stonden twee bijdragen die gingen over troost en acceptatie van levenspijn: een recensie van het vertaalde Gilgamesj-epos, over berusting in verlies van een dierbare, en een interview met Alain de Botton, die pleit voor hergebruik van religieuze rituelen in een ‘religie voor atheïsten’. Zijn pleidooi voor de troost is overtuigend. Het Gilgamesj- epos suggereert al dat het een belangrijke functie van religie is plaats te geven aan het menselijk lijden. Het lijkt me alleen moeilijk een dergelijke seculiere religie vorm te geven in het dagelijkse leven, met troost als leidend principe. Waarom zouden we dit zoeken naar troost niet ‘God’ noemen. Waarbij God een metafoor is voor het verlangen van de mens om gezien te worden in zijn pijn, zoals pure aandacht van een ouder zonder oplossingen, helend is voor het verdriet van een kind. Voor dit godsbeleven is de rituele infrastructuur aanwezig in bestaande religies. Religie is niet het uitsluitende domein voor een dogmatisch en a-wetenschappelijk godsbeeld, zoals orthodoxen willen en atheïsten denken.

Rolando Montessori, Harmelen