Schultz heeft nog geen oplossing voor financiële problemen hsl

Minister Melanie Schultz (Verkeer, VVD) en NS zijn er nog niet in geslaagd een oplossing voor de hogesnelheidslijn (hsl) te vinden. Al wekenlang onderhandelen NS en het ministerie over de financiële problemen van exploitant High Speed Alliance (HSA) – een dochteronderneming van NS.

Volgens bronnen bevinden de onderhandelingen zich nog niet in de eindfase. Eerder had de minister gezegd vóór de zomer een besluit te zullen nemen.

Het algemeen overleg in de Tweede Kamer dat voor vandaag stond gepland, is uitgesteld.

De financiële problemen met de exploitant van de hsl – een snelle treinverbinding tussen Amsterdam en Belgische grens – spelen al jaren en zijn ook al jarenlang bij het ministerie bekend, zo bleek dit weekend uit onderzoek van deze krant. Door in 2001 tijdens een openbare aanbesteding van de lijn een te hoog bod van NS te accepteren, nam zowel NS als de overheid een hypotheek op de toekomst. Verschillende kabinetten schoven de problemen vervolgens voor zich uit, totdat dit jaar bleek dat HSA de schuldenlast niet meer zou kunnen dragen. Schultz moest ingrijpen om een miljardentekort te voorkomen en zei toen voor de zomer een oplossing te willen presenteren. Dat is nu onwaarschijnlijk geworden.

De minister zit met een lastige puzzel. Aan alle oplossingen voor de problemen met de hogesnelheidslijn kleven nadelen. Financiële hulp aan exploitant HSA is in tijden van megabezuinigingen moeilijk te verkopen. Maar als de minister het bedrijf failliet laat gaan, loopt de Staat ruim 2 miljard euro aan opbrengsten uit de concessie mis. Dat slaat een gat in de rijksbegroting. Ook aan een laatste optie, opname van de hogesnelheidslijn in het kernnet van de spoorwegen, kleven nadelen. Dat wordt door critici gezien als een beloning voor slecht gedrag van NS. Voormalig minister Tineke Netelenbos (PvdA), verantwoordelijk voor de aanbesteding van de hsl, waarschuwde daar deze week nog voor. Zij pleitte maandag in NRC Handelsblad voor het opnieuw aanbesteden van de lijn.

Maar de Tweede Kamer lijkt de concessie bij NS te laten en niet nog eens te willen aanbesteden. Veel fracties prefereren een zo goed mogelijke oplossing. SP vindt onomwonden dat de concessie voor de hsl weer aan NS ‘gegund’ moet worden via opname in het kernnet. Alleen de VVD is voorstander van een nieuwe aanbesteding. Maar woordvoerder Charlie Aptroot realiseert zich ook dat de partij daarmee geïsoleerd is geraakt. „Ik vind dat buitenlandse partijen ook moeten meedingen in een nieuwe aanbesteding van de hsl, maar de realiteit is dat de andere fracties met NS door willen en daar spreekt de minister kennelijk momenteel ook over.”