Arme landen lijden meest bij opmars ziekten als kanker en diabetes

(FILES) This photo taken on August 17, 2009 shows a school boy wearing worn-out shoes as he carries a plastic bottle he filled with river water as he and others head back to school in Nanyuki. A sweeping drought across East Africa has left millions of people at risk of starvation, in a region plagued by increasingly erratic rainfall, humanitarian organisations and officials warn. Huge food shortages and loss of livelihood has left 6.2 million Ethiopians needing relief aid, while about 3.8 million in Kenya's arid areas, where livestock is being decimated, have also been affected, UN agencies say. AFP PHOTO/Tony Karumba Een jongen draagt water in een plastic fles in Nanyuki, Kenia. Slecht voedsel en water is één van de redenen dat het aantal sterfgevallen door niet-overdraagbare ziekten sterk stijgt in ontwikkelingslanden. Foto AFP / Tony Karumba

Terwijl de wereld zich bezighield met besmettelijke ziekten als aids en malaria, blijken de meeste sterfgevallen in de wereld te worden veroorzaakt door niet-besmettelijke ziekten. Vooral mensen in ontwikkelingslanden worden zwaar getroffen.

In een nieuw rapport van de Verenigde Naties staat dat bijna tweederde van alle sterfgevallen wordt veroorzaakt door ziektes als kanker, diabetes en hart- en longziekten. Het aantal mensen dat aan dergelijke ziekten overlijdt neemt bovendien snel toe.

Onopgemerkte opmars in ontwikkelingslanden

De vier voornaamste niet-overdraagbare ziekten hebben betrekkelijk onopgemerkt een opmars in ontwikkelingslanden doorgemaakt en zijn volgens de secretaris-generaal van de VN, Ban Ki-Moon uitgegroeid tot een wereldwijde epidemie.

Volgens de Verenigde Naties zijn in 2008 36 miljoen mensen aan niet-besmettelijke ziekten overleden, wat neerkomt op 63 procent van alle 57 miljoen sterfgevallen. Bijna tachtig procent van de sterfgevallen door niet-overdraagbare ziekten vielen in ontwikkelingslanden. De VN willen dan ook een einde maken aan de mythe dat dit soort ziekten vooral rijke mensen raakt.

“Niet-besmettelijke ziekten zijn wereldwijd de grootste doodoorzaak, en ze raken ontwikkelende landen het zwaarst. Ze zijn een fundamenteel risico voor het welzijn van hele samenlevingen.

Daarom is het zo belangrijk om een einde te maken aan de mythe dat niet-overdraagbare ziekten alleen rijke mensen treffen. Vier van de vijf mensen die lijden aan kanker, diabetes of aandoeningen aan de luchtwegen wonen in arme landen.” - Asha-Rose Migiro, vice-secretaris-generaal van de VN in een persbericht

Tabak, ongezond eten, zwaarlijvigheid en alcohol

De snelle toename van het aantal sterfgevallen door deze ziekten wordt aangejaagd door factoren als tabaksgebruik, ongezond dieet, gebrek aan lichaamsbeweging, zwaarlijvigheid en een schadelijk gebruik van alcohol. Daar komt een vergrijzende bevolking bij, met zaken als de negatieve bijkomstigheden van de verstedelijking en de globalisatie van handel.

De American Cancer Society sluit zich aan bij de het luiden van de noodklok door de VN. De directeur van die organisatie, John Seffrin, zegt te verwachten dat in 2030 de niet-besmettelijke ziekten wereldwijd vijf keer zo veel levens zullen eisen als besmettelijke ziekten.

“Geen enkel gezondsheidsprobleem in de geschiedenis van de wereld is ooit zo onopgemerkt, onbegrepen en ondergeregistreerd geweest.” - John Seffrin op een gezamelijke persconferentie met de VN

Ook Seffrin benadrukt dat het vooral de armste mensen zijn die het meest zullen lijden, omdat ze geen geld hebben om vroege ontdekking mogelijk te maken en evenmin voor kwaliteitszorg.

Economische impact zal wereldwijd enorm zijn

David Bloom van de Harvard SChool of Public Health zegt tegen persbureau AP dat de economische impact van niet-overdraagbare ziekten de komende decennia enorm zal zijn, en daarmee de economische ontwikkeling en bestrijding van de armoede in de weg kunnen gaan zitten.

Veel voorkomende niet-besmettelijke ziekten als suikerziekte, beroertes en borstkanker kosten de economie tussen 2005 en 2030 wereldwijd naar schatting 35 biljoen dollar, zegt Bloom. Dat is zeven keer de wereldwijde uitgave aan gezondheidszorg, en vijftien keer de waarde van wat de afgelopen vijfentwintig jaar aan ontwikkelingshulp in de wereld is geboden.

Het is volgens hem mogelijk om de schade in menselijk en economisch opzicht te beperken, maar dan moet er meer geld worden uitgegeven aan preventie, screening en behandeling.

Lees hier tien feiten van niet-besmettelijke ziekten bij de World Health Organization.