Komt het wel goed als China, India en Rusland straks over ons waken?

Sikhs. Foto AP / Gurinder Osan

Onder de leidende economieën van 2035 zal geen enkel Europees land zijn. Alleen Amerika blijft nog een speler van belang. Onstabiele, rijkgeworden landen met arme bevolkingen krijgen de touwtjes in handen, waarschuwt de vooraanstaande econoom Uri Dadush in zijn nieuwe boek Juggernaut: How Emerging Markets Are Reshaping Globalization.

Nu al zijn vier van de zeven grootste economieën ontwikkelingslanden, schrijft Dadush in co-auteurschap met William Shaw. Daartoe rekenen de wetenschappers China, India, Rusland en Brazilië. Rijke landen met arme mensen. Naties die bestuurlijk en democratisch ver achter lopen op het Westen.

Nu mogen de ontwikkelingslanden CO2 uitstoten
Tegen 2035 zal China het BBP overtreffen van de Verenigde Staten, voorspellen Dadush en Williams. Maar de gemiddelde Amerikaan zal twee keer meer verdienen dan een Chinees. Diezelfde trend zien de economen in India. “De op twee na grootste economie in 2035, drie keer groter dan Japan, maar met een inkomen per hoofd dat slechts een kwart van het Japanse zal worden.”

Er komt dus een ongekende geopolitieke aardverschuiving aan. Wie daar zijn schouders over ophaalt (ach, nu zijn de anderen aan de beurt), komt volgens Dadush en Williams van een koude kermis thuis. Het gaat er niet om of we het de ontwikkelingslanden gunnen, maar of zij toekomstige crises aankunnen. Hoe pakken zij bijvoorbeeld het klimaatprobleem aan? In het Westen komt er langzaam een algemeen schuldbesef op, de noodzaak om duurzamer te opereren. In opkomende economieën geldt dat minder. Zij voelen zich niet verantwoordelijk voor ons vuil. Integendeel, wie voor het eerst welvaart ruikt, wil er ook van proeven.

Grootmachten van morgen minder crisisbestendig
De recente economische crisis begon in de VS. Een klap van jewelste. Maar die blijkt niet onoverkomelijk, benadrukken Dadush en Williams. Westerse naties konden de impact verzachten dankzij regulerende structuren en sociale vangnetten. Zie ook Griekenland: de EU laat deze lidstaat niet zomaar failliet gaan.

Hoe zullen de nieuwe krachtpatsers dit soort crises te boven komen, vraagt het schrijversduo zich af. Daarover is het om een aantal redenen somber gestemd. De leidende landen van morgen zijn bestuurlijk zwak, krijgen te maken met grote sociale spanningen en zijn slechter georganiseerd in internationale verbanden. En het ergste: de stem van het Westen wordt minder belangrijk. We kunnen nu de mooiste oplossingen bedenken voor een betere wereld, maar het valt nog maar te bezien of we de kans krijgen die mondiaal door te voeren. Mogelijk hebben de nieuwe grootmachten ook nog wat oude rekeningen te vereffenen.

Eerder in deze serie:
Er is genoeg voor iedereen. Op naar de 10 miljard mensen
Moeder Aarde aan zet. Maak je klaar voor de impact
Ook ontwikkelingsorganisaties en media vermarkten Dag des Oordeels
Vijf tips om een dictatuur coupbestendig te maken