Een wereldburger zijn is meer dan backpacken

Anja en Georges zamelden vorig jaar voor het goede doel 450 mooie flessen wijn in.

Onlangs werden de flessen in Hongkong voor een half miljoen dollar geveild.

Anja Cheriakova (24) en Georges Janssens (25) wilden, net als duizenden jongeren, reizen en ontwikkelingswerk doen. Om iets bij te dragen en om te ervaren wat het is om een wereldburger te zijn. Daarna zouden ze weer verder studeren, in Nederland: Anja zou aan haar masterscriptie beginnen, Georges promoveren. Nooit hadden ze kunnen bevroeden dat ze twee jaar later een half miljoen dollar zouden hebben verzameld om te doneren aan een school voor blinde kinderen in Laos. Hiervoor reisden ze een jaar langs wijngaarden over de hele wereld – onder de noemer Worldwinetour 2010 – en kregen van ruim 250 wijnboeren in totaal 450 flessen wijn. Die collectie ging afgelopen mei in Hongkong onder de hamer. Zo leverde alleen al een unieke 18-literfles van het Portfolio wijnlandgoed in Napa Valley (Californië) 41.800 dollar op.

Het idee voor de Worldwinetour kwam van Georges’ moeder, wijnmaker bij de Portfolio-wijngaard in de Californische Napa Valley, de beroemde wijnstreek waar Georges opgroeide (Georges bracht bierliefhebber Anja de liefde voor wijn bij). Een stel Fransen had bij zijn moeder aangeklopt met het verzoek wijn te doneren voor een goed doel. Anja en Georges raakten geïnspireerd en vroegen de Fransen om advies, maar zij raadden het hun min of meer af: het was niet makkelijk en ze zouden met veel tegenslag te maken krijgen.

Maar ze zetten door, ook toen die tegenslagen kwamen. Bij een rondgang langs potentiële sponsoren werd zo nu en dan cynisch gereageerd: „Wij zouden moeten betalen voor jullie rondreis?” In India werd Georges doodziek. In Bangkok raakten ze begin 2010 verstrikt in de anti-regeringsprotesten van de ‘rode shirts’, en het plan om de wijnen in Californië te veilen ging niet door omdat de flessen de VS niet in mochten. „We ontdekten dat er altijd andere wegen zijn, de uitdaging was te ontdekken wat het beste werkt”, schrijft Anja in een e-mail – het stel is op reis en niet in staat de vragen via de telefoon te beantwoorden. Met vallen en opstaan leerden ze de realiteit van het zakendoen kennen, met als belangrijke les dat er altijd mensen zijn die iets terug verwachten.

Maar dat is niet het hele verhaal. In bijna alle wijngaarden die ze bezochten (zowel in gevestigde wijnlanden als Frankrijk, Duitsland en Italië als in landen met een kleinere wijntraditie als China, Vietnam en Thailand) werden ze verwelkomd met een proeverij en soms zelfs een maaltijd en een bed. Ook veel mensen die zijdelings met wijn te maken hebben, werkten onbezoldigd mee: een hoofdredacteur van een wijnblad uit Londen bracht het project onder de aandacht door er een stuk over te schrijven, een vrouw uit New York besloot hun reis via podcasts te verslaan.

Het belangrijkste ingrediënt voor hun succes is volgens Anja het geloof in het doel waar ze geld voor inzamelden. Om dit te onderstrepen verbleven ze de eerste paar weken van hun reis in Laos om de zware omstandigheden waaronder de mensen leven te beschrijven op hun blog. „We bezochten bijvoorbeeld een dorp waar de vrouwen en kinderen elke dag veertien kilometer moesten lopen om water te halen voor de zevenhonderd inwoners van het dorp. Toen we deze route samen met deze moedige vrouwen liepen, beseften we pas echt hoe zwaar het leven daar is.”

Een andere succesfactor is de relatie tussen Georges en Anja. Anja: „We hebben twee verschillende karakters die elkaar goed aanvullen. Ik ben impulsief, nieuwsgierig en probeer elke mogelijkheid aan te grijpen. Georges is bedachtzaam en volhardt in alles wat hij doet.”

Tot slot heeft een deel van het succes volgens Anja te maken met de aard van het product. „Eerst dacht ik dat het te mooi was om waar te zijn wanneer ik hoorde zeggen dat ‘wijn verbindt’. Maar het bleek te kloppen. Mensen die van wijn houden willen het goede leven met anderen delen omdat ze weten dat je dat op waarde moet schatten. Zo’n instelling motiveert generositeit, en dat blijkt: mensen in de wijnindustrie zijn vrijgevig. In Californië zijn talloze wijnveilingen waar miljoenen worden opgehaald voor lokale doelen.”

Wat de toekomst betreft: Georges is begonnen met zijn promotieonderzoek in de biomedische wetenschappen en beperkt zijn wijnactiviteiten voor nu tot een paar ranken op zijn balkon. Anja vervolgt haar studie arbeids- en organisatiepsychologie met een scriptie over betrokkenheid en vernieuwing in de wijnindustrie – hiervoor heeft ze tijdens de wijntour gegevens verzameld. Daarnaast zijn ze bezig met een boek over hun wijnavontuur waarmee ze hopen andere jonge mensen te inspireren tot dit soort initiatieven.

En Anja heeft tijdens de reis een idee gekregen voor een nieuw project: een onderneming die sociale en duurzame projecten voor studenten en scholieren op touw zet en ondersteunt. Het wereldburgerschap is in ieder geval een feit. Anja: „Ik zal nooit meer lang op een plek kunnen blijven zitten.”

Lees meer over het project op www.charitywineproject.com