‘Lijst pesticidevruchten maakt mensen onnodig bang’

Appels, selderij en aardbeien kun je beter biologisch kopen, want in de gewone schappen tref je hierop de meeste bestrijdingsmiddelen aan. Dat blijkt uit het ‘vieze dozijn‘, een lijst van milieuorganisatie EWG. Misleidende informatie, aldus voorstanders van conventionele landbouw.

De publicatie zet kwaad bloed omdat de wettelijke normen nergens overschreden worden. Consumenten zouden daarom voor niets bang gemaakt worden. Bovendien is het wel heel duidelijk met welk doel de Environmental Working Group het publiek informeert: de organisatie lobbyt voor biologische landbouw en strijdt tegen het gebruik van bestrijdingsmiddelen.

Einde van de biologische mythe
De lijst zorgt ieder jaar opnieuw voor debat in de Verenigde Staten. Met altijd dezelfde argumenten: biologische landbouw zou te weinig voedsel opbrengen, het is te duur en de kans op mislukte oogsten is groter. Nu denken de conventionelen er een nieuw argument bij te hebben. Want als de bron van de EHEC-bacterie inderdaad een biologische boerderij in Duitsland is, dan is biologisch voedsel helemaal niet veiliger en gezonder, maar dodelijk. “Het einde van de biologische mythe”, kopte het Franse financiële dagblad Les Echos gisteren. Zelfs het milieuvriendelijke imago acht de krant onterecht. Biologische boeren rijden namelijk meer kilometers op hun vervuilende tractor omdat ze meer land nodig hebben.

Straks kopen mensen helemaal geen groenten meer
Doctor Gilbert Ross, directeur van de American Council on Science and Health, geeft toe dat de conventionelen met de EHEC-uitbraak een stok om te slaan hebben. Hij voegt daar in de Financial Post aan toe dat de alarmerende EWG-lijst al van zichzelf ongezond is: bang gemaakte mensen die geen geld hebben om biologische groenten te kopen, eten nu misschien nog minder conventionele groenten. Ross wijst erop dat gebruikte pecticiden volgens de agentschappen Food and Drug Administration en Environmental Protection Agency niet schadelijk zijn voor de gezondheid. “En zelfs als ze dat waren, dan zouden de gemeten waarden nauwelijks een vlieg kwaad kunnen doen.”

Media laten biologische boeren ongemoeid
Dat EWG juist nu de publiciteit zoekt met de lijst vindt Ross “pervers”. Volgens hem heeft de biologische sector juist wat uit te leggen: hoe voorkomen we uitbraken als de EHEC-bacterie? “Ik wil hiermee niet beweren dat biologische methoden gevaarlijker zijn dan conventionele, maar het is wel zeker dat het duurder is en geen enkel gezondheidsvoordeel oplevert.” De wetenschapper geeft ook af op de media. Toen de Golf van Mexico vervuild raakte met olie, kreeg de industrie de schuld. En bij het ongeluk in Japan, kreeg de nucleaire sector ervan langs. Maar met de uitbraak van de EHEC-bacterie worden de biologische boeren ongemoeid gelaten. Ross acht het tijd voor een evaluatie van biologische landbouw.

Activisten leggen feiten verkeerd uit
Het is verbazend dat de EWG met deze lijst wegkomt, zegt boer Michael tegen Western Farm Press. Hij spreekt van een “bulk misinformatie”. Dat heeft niet zozeer te maken met de cijfers (want die kloppen), als wel met de presentatiewijze. Dat op appels de meeste pesticideresten zitten is juist, maar dat hoeft niet te betekenen dat appels met deze sporen de gezondheid schaden. Achttien producenten hebben daarom het ministerie van Landbouw aangeschreven. Ze vinden dat de overheid de pesticidemetingen niet zonder uitleg publiek moet maken, omdat activisten een twist geven aan de kale cijfers.

Nog geen informatie over gezondheidseffecten
Bewust van de kritiek, meldt EWG nu op haar website dat het eten van conventionele groenten beter is dan een groentevrij dieet. Ook heeft de organisatie dit jaar een lijst gepubliceerd met de vijftien “schoonste” soorten groenten en fruit in de conventionele schappen. EWG acht het echter niet nodig om een lijst met schadelijke gezondheidseffecten te publiceren.

Eerder in deze serie:
EHEC-bacterie drijft regeringen uiteen. Media panikeren
Niet zo piepen, eet dat bord met groente leeg
Vegetariërs maken een enorme denkfout
Wees nu eens echt principieel. Eet uit de vuilnisbak
Moeder Aarde aan zet. Maak je klaar voor de impact
Er is genoeg voor iedereen. Op naar de 10 miljard mensen
Ook ontwikkelingsorganisaties en media vermarkten Dag des Oordeels