Facebook-app heeft het voor het zeggen

De machtsposities in de telecomsector veranderen snel. Mobiele netwerken en telefoonfabrikanten moeten zich schikken naar de apps.

Wat wordt je nieuwe telefoon? Het merk doet er amper toe en ook het netwerk is niet van belang. Zolang Facebook, Hyves en Twitter er maar goed op werken.

De smartphone, met al z’n apps, snijdt niet alleen in de inkomsten van de mobiele netwerken; ook de merkwaarde wordt onderuitgehaald. „Bij een nieuw toestel kiezen consumenten welke apps ze willen gebruiken, en of ze iOS-apparaat(iPhone) of een Android willen. Dat is belangrijker dan de netwerkaanbieder of de fabrikant”, zegt Martin Wamelink van TNS Nipo.

Wamelink sprak gisteren op het congres Mobiel 2011 van Telecompaper. Volgens dat onderzoeksbureau is Facebook nu de meest gebruikte mobiele software, die op de helft van de Nederlandse smartphones te vinden is. Hyves komt tot 40 procent. In totaal gebruikt nu 40 procent van de Nederlanders een smartphone, „en de groei is er nog lang niet uit”, aldus Ed Achterberg van Telecompaper.

Maar de vette jaren in de telecomsector lijken voorbij. Datadiensten bedreigen de traditionele inkomsten, zoals mensen die – extra duur – buiten de bundel bellen. Die belangrijke omzet daalt bij alle providers, behalve bij Telfort.

KPN gooide in april de knuppel in het hoenderhok met een waarschuwing dat het sms-gebruik daalt door Facebook, Skype en Whatsapp. Die waarschuwing zette de toon voor andere grote providers. Ook zij kampen met terugvallende omzetten en winsten. Daarom is T-Mobile in Nederland al op het personeel aan het bezuinigen. Net als KPN, dat 20 tot 25 procent van zijn banen schrapt.

Het aandeel van T-Mobiles moederbedrijf Deutsche Telekom piekte eind maart nog wel even, toen de verkoop van T-Mobile USA aan AT&T werd aangekondigd.

Hoe kun je de snelle groei aan data aan terwijl daar minder verdiensten tegenover staan? KPN en Vodafone willen het liefst apart factureren voor apps die concurreren met eigen bel- en berichtendiensten. Dat ligt politiek lastig – een meerderheid in de Tweede Kamer wil niet dat er gefilterd wordt op mobiel dataverkeer.

Maar het is lastig om het netwerk onder controle te houden. Dataverkeer is dankzij de apps een stuk onvoorspelbaarder geworden. T-Mobile vertelde dat door een kortingsactie in de iTunes Store het dataverkeer opeens met 180 procent steeg omdat er wat gratis liedjes te downloaden waren.

Een andere bedreiging voor de huidige spelers in de Nederlandse telecomsector is de frequentieveiling die voor begin 2012 gepland staat. Die vergt extra investeringen. Bovendien komt er nieuwe concurrentie bij in de vorm van Tele2 en de combinatie van UPC/Ziggo. De kabelaars gaan waarschijnlijk geen eigen netwerk bouwen, maar huren capaciteit op bestaande netwerken.

Het is lastig plannen met zoveel onzekerheden in de markt. Providers willen daarom meer dataverkeer via wifi omleiden (‘offloading’) en samen netwerken ontwikkelen. En misschien wel minder korting geven op de mobieltjes die nu voor nul euro over de toonbank gaan.

Wachten tot het overgaat heeft in ieder geval geen zin: de appificatie van de telefoon wordt alleen maar erger. „Apple kondigde vorige week zijn eigen chatsoftware aan. Het is een kwestie van tijd voordat Apple ook telefonie zal aanbieden”, aldus Ed Achterberg van Telecompaper.