Necrologie van de meest gevreesde terrorist in Oost-Afrika

De lijst met gezochte terroristen van de aanslag op de Amerikaanse ambassades in 1998. Tweede van rechts op de bovenste rij Fazul Abdullah Mohammed. Foto Reuters

Fazul Abdullah Mohammed was de meest gevreesde internationale terrorist in Oost Afrika. “De dood van Fazul geeft mijn ziel vrede”, reageerde een overlevende van de door Fazul beraamde bomaanslag in 1998 in Nairobi, waarbij 218 mensen omkwamen.

De ongeveer 38 jaar geleden in de Comoren geboren Fazul leek ongrijpbaar. Hij ontsnapte in 2002 uit een Keniaanse gevangenis in Mombasa, in 2008 wist hij te ontkomen tijdens een politieactie bij zijn huis in Malindi en hij ontsnapte aan verscheidene aanslagen op zijn leven door Amerikaanse bombardementen op terroristenbasis in Somalië.

Een klein foutje bij een wegsversperring

“Fazul wordt door Amerikaanse veiligheidsagenten gezien als de gevaarlijkste operateur in Afrika”, vertelt Bill Roggio van de Long War Journal. “Hij onderhield een uitvoerig netwerk in de Hoorn van Afrika en omgeving waardoor hij gemakkelijk van en naar Somalië kon reizen. Daarom was hij een moeilijk doelwit voor de veiligheidstroepen in de regio”.

Een klein foutje bracht Fazul, die er 18 pseudoniemen op na hield, aan zijn einde. Woensdag nam zijn auto een foute afslag in de Somalische hoofdstad Mogadishu en zo belandde hij niet in de buurt van zijn strijdmakkers van Al-Shabaab maar bij een wegversperring van de Somalische regering. Fazul weigerde te stoppen en er brak een vuurgevecht uit waarbij Fazul dodelijk werd geraakt in zijn borst. Zijn lichaam werd begraven. Pas de volgende dag, na het bestuderen van in zijn wagen gevonden documenten, beseften de Somalische autoriteiten dat ze een topterrorist hadden geveld op wiens hoofd een prijs van 5 miljoen dollar stond. Zijn lichaam werd weer opgegraven voor identificatie.

De meest gezochte terrorist in Afrika, Fazul Abdullah Mohammed, kwam woensdag om het leven bij een vuurgevecht bij een wegversperring bij de Somalische hoofdstad Mogadishu. Foto: ReutersDe meest gezochte terrorist in Afrika, Fazul Abdullah Mohammed, kwam woensdag om het leven bij een vuurgevecht bij een wegversperring bij de Somalische hoofdstad Mogadishu. Foto: Reuters

Een meester in vermomming

Fazul was een meester in vermomming. De eerste grote aanslag van Al Qaida op Amerikaanse doelen vond plaats in 1998 in de Keniaanse en Tanzaniaanse hoofdsteden. Fazul en enkele medestanders hadden zich maandenlang voorgedaan als vishandelaren terwijl ze de bom in elkaar zette die de Amerikaanse ambassade en omliggende gebouwen zou vergruizelen en tientallen Keniaanse voetgangers in drukke straten zou doden. De aanslag in 2002 op een toeristenhotel(14 doden) in Mombasa van een Israëlische eigenaar aan de kust en op een Israëlisch vliegtuig werd al even grondig voorbereid.

Maandenlang leefde hij op het eilandje Siyu, trouwde er een 16 jarig meisje, predikte in de moskee en financierde een voetbalclub met de naam Kabul. De tengere, vriendelijke en rustige Fazul kende de islamitische tradities en gewoontes van de kustregio en versmolt zonder een schijn van verdenking met de bewoners.

Fazul smeedde de succesvolle banden tussen Al-Qaeda en Al-Shabaab

Eind jaren tachtig was hij voor een medische studie naar Pakistan vertrokken en leerde daar Al Qaida leider Bin Laden kennen. Hij werd een volgeling van de radicale islam en vocht op zijn kruistocht onder meer in Afghanistan. Binnen Al Qaida werd hij geprezen voor zijn precisie, zijn talenkennis en zijn kennis van computers. Bin Laden benoemde hem tot hoofd in Oost Afrika en Fazul zette bases op in het onbestuurbare Somalië. Hij wordt gezien als de man die de samenwerking smeedde tussen Al Qaida en de Somalische radicale groep Al-Shabaab. In de jaren negentig had Al Qaida al voet aan de grond proberen te krijgen in Somalië maar de xenofobisch nationalistische Somaliërs wezen de terroristen af. Onder leiding van Fazul lukte de afgelopen jaren het Al Qaida wel om bases in Somalië op te zetten omdat hij Somalische tradities, zoals de schizofrene clanloyaliteit, niet bestreed.

Onder Fazul werd Somalië een internationaal terroristennest, met strijders uit Pakistan, Yemen en Afghanistan en met jonge moslims uit Europa en Amerika. Ze kregen onder Fazul een harde militaire training op de zuidelijke basis Ras Kamboni. Verscheidene van deze buitenlandse jongeren bliezen zichzelf bij zelfmoordaanslagen tegen Somalische ministers op. Volgens een rapport eerder dit jaar van de vredesmacht van de Afrikaanse Unie in Mogadishu was Fazul het meesterbrein van een cel van jihadistische strijders die vanuit Somalië internationaal aanslagen voorbereiden.