'Ambitie Merck biedt farma-onderzoekers in Oss nieuwe kansen'

Farmacieconcern Merck wil zijn afzet in groeilanden als Brazilië, China en India flink opvoeren. Dat biedt volop kansen voor MSD-Organon in Oss, zegt hoofd onderzoek Mirjan Mol-Arts.

Het Amerikaanse farmacieconcern Merck wil in 2013 een kwart van de omzet realiseren in de zogenoemde opkomende markten. Op dit moment is dat 10 procent.

„Deze ambitie biedt kansen voor MSD-Organon”, zegt Mirjam Mol-Arts. Zij is deze week door Merck benoemd als hoofd van het Development Center Oss, dat op 1 juli van start gaat.

Het Development Center zal zich bezighouden met de ontwikkeling van producten voor opkomende markten, zoals China, India, Brazilië en Rusland. Merck hoopt voor deze markten op termijn acht tot tien geneesmiddelen per jaar te ontwikkelen. De helft daarvan zal in Oss moeten worden ontwikkeld.

Wat voor medicijnen zijn dat? „Je kunt denken aan combinaties, bijvoorbeeld de anticonceptiepil plus een vitamine”, legt Mol-Arts uit. „Of een nieuwe manier van toediening, bijvoorbeeld een staafje aanbrengen onder de huid dat gelijkmatig een medicijn afscheid.”

Mol-Arts is op dit moment op het hoofdkantoor van Merck in New Jersey. „We hebben van het topmanagement het groene licht gekregen en ik ga nu binnen het bedrijf het nodige missiewerk verrichten voor MSD-Organon in Oss.” Bij Merck werken wereldwijd 100.000 mensen. „Iedereen moet weten wat wij doen in Oss. We hebben een geweldige historie in Oss en die blijft met Development Center bestaan.”

Organon werd begin jaren zestig internationaal bekend door de grootschalige productie van de anticonceptiepil. Vorig jaar zomer maakte Merck bekend dat de onderzoeksafdeling, die zich in Oss bezighoudt met anticonceptie en vruchtbaarheidsbehandelingen, naar de VS gaat en de productie wordt gereorganiseerd. De ingrepen waren onderdeel van een wereldwijde sanering. „Een klap in ons gezicht”, zegt Mol-Arts. „Ons laboratorium heeft een wereldnaam en dan verwacht je niet zo’n maatregel.”

Door de reorganisatie zouden 2.175 van de 4.500 banen in Oss vervallen – waaronder 1.000 onderzoeksbanen. De ondernemingsraad en de raad van commissarissen stapten naar de Ondernemingskamer om het besluit van het moederbedrijf aan te vechten. De Amerikanen schrokken van deze juridische actie en besloten het geschil niet op de spits te drijven. Ze nodigden commissarissen, ondernemingsraad en vakbonden uit om een alternatief te bedenken.

Dit alternatief werd nog inzet van een rechtszaak, waarbij Merck door de Amsterdamse rechtbank werd veroordeeld, omdat het de onderhandelingen met een overnamekandidaat voor MSD-Organon (het Zuid-Afrikaanse Aspen) eenzijdig had gestaakt en niet had besproken met commissarissen, ondernemingsraad en vakbonden. Merck moest het onderhandelingsresultaat voor advies voorleggen. Dat was voor de ondernemingsraad aanleiding de zaak bij de Ondernemingskamer in te trekken, omdat zijn inspraak nu was gegarandeerd.

Mol-Arts was vanaf het begin betrokken bij het opstellen van het zogenoemde Plan B’. Op 1 maart van dit jaar werden de contouren besproken op het hoofdkantoor in New Jersey met Peter Kim, hoofd van de onderzoeksafdeling van Merck. „Dat was erg spannend, want de toekomst van onze onderzoeksafdeling hing aan een dun draadje”, zegt Mol-Arts. De opstellers kregen toestemming om de plannen verder uit te werken, en wisten vorige maand ook ondernemingsraad en commissarissen voor zich te winnen.

Van de 1.000 onderzoeksbanen in Oss die van Merck vorig jaar moesten verdwijnen, blijft er in Plan B de helft, dus 500 banen, behouden. Mol-Arts: „Bij het Develoment Center Oss komen ongeveer 400 onderzoekers te werken. En ruim 100 onderzoekers gaan deel uitmaken van de productieorganisatie met ongeveer dezelfde werkzaamheden.”

Op dit moment werken er 4.200 mensen bij MSD-Organon. Na alle reorganisaties zullen dat er ongeveer 3.000 overblijven. „We kunnen voor ons werk op het terrein van women’s health in Oss voor een deel blijven uitvoeren”, zegt Mol-Arts.

Bij toeval belandde Mol-Arts in het farmaceutisch onderzoek gericht op vrouwen. Ze heeft geneeskunde gestudeerd en wilde huisarts worden, maar werd twee keer uitgeloot. Ze werkte in een aantal ziekenhuizen en maakte in 1989 de overstap naar farmacie. Binnen de afdeling klinische ontwikkeling bij Solvay Duphar in Weesp hield ze zich onder meer bezighield met de anticonceptie en hormoonbehandelingen voor vrouwen. In 1997 trad ze bij Organon in dienst, waar zij uiteindelijk hoofd van de afdeling ‘women’s health’ werd.

Mol-Arts heeft „goede hoop” dat van de 500 onderzoekers die worden ontslagen „een groot aantal” aan de slag kan bij het op te richten Life Science Park in Oss. Het ministerie van Economische Zaken en de provincie Noord-Brabant hebben een commissie ingesteld die de overheid moet gaan adviseren over zo’n wetenschapspark. Binnenkort wordt daarover een beslissing genomen.