'Ziekenhuizen die het niet goed doen mogen failliet'

De overheid stopt met de financiële steun aan noodlijdende ziekenhuizen. „Ziekenhuizen die het niet goed doen, laten we gewoon failliet gaan.” Die waarschuwing uitte topambtenaar Arnold Moerkamp van het ministerie van Volksgezondheid gisteren op het jaarcongres van zelfstandige klinieken. Moerkamp, directeur curatieve zorg, zette in Rotterdam uiteen hoe de zorg vanaf 2012 gaat veranderen.

Minstens vier ziekenhuizen staan er op dit moment financieel slecht voor: Het Limburgse Orbis, LangeLand in Zoetermeer, de Tergooiziekenhuizen in de Gooi en Vechtstreek en het Zeeuwse Admiraal de Ruyter ziekenhuis.

In 2009 dreigden de IJsselmeerziekenhuizen om te vallen. Omdat de ziekenhuizen een centrale rol zouden spelen in de regio, bood de overheid bijna 40 miljoen euro steun. Daar hoeven ziekenhuizen nu niet meer op te rekenen. „We gooien het hele steunbeleid op de schop”, aldus Moerkamp.

Zijn ministerie koerst af op wat hij een „trendbreuk” noemt. De ziekenhuiszorg groeit jaarlijks 4,7 procent, waarvan slechts 1,1 procent door demografische ontwikkelingen. Het ministerie vindt dat ziekenhuizen te veel overbodige zorg verlenen, bijvoorbeeld medische onderzoeken verrichten of amandelen knippen zonder dat dat nodig is. Moerkamp hekelde het gebrek aan urgentie bij de zorginstellingen om de zorgkosten te beheersen. Zij doen er volgens hem alles aan om zo veel mogelijk te verdienen met zo veel mogelijk patiënten: „Ziekenhuizen weten nu al wat hun omzet in 2012 wordt. Ze hebben dure apparaten aangeschaft en zorgen dat ze zoveel omzet draaien dat ze uit die kosten komen.”

Het ministerie hoopt binnen een paar weken een overeenkomst met zorgverzekeraars te sluiten over beperking van hun zorginkoop bij ziekenhuizen. Zorgverzekeraars krijgen dan de taak de ziekenhuisgroei te beperken tot jaarlijks 2,5 procent. Zij moeten ook de concentratie van de ziekenhuiszorg afdwingen. Ziekenhuizen moeten zich gaan toeleggen op behandelingen waar zij goed in zijn, andere zorgaanbieders in de regio hoeven die niet meer te doen. Moerkamp: „Voor deze operatie trekken wij een paar jaar uit. Zorgaanbieders moeten de boel omgooien. Misschien mensen ontslaan.”

Vanaf 2012 worden zorgverzekeraars niet langer achteraf gecompenseerd als de declaraties van ziekenhuizen hoger uitvallen dan verwacht. „Kopen zij te veel zorg in, dan is dat voor eigen risico van de zorgverzekeraar”, waarschuwde Moerkamp.

Vrijdag bespreekt de ministerraad hoe de verschillende sectoren in de zorg wegens de overschrijdingen moeten bezuinigen.