Niet topfit, toch meteen de snelste man van het land

De Antilliaanse atleet Churandy Martina (26) debuteerde gisteren voor Nederland. En liep meteen een nationaal record.

Hengelo FBK Churandi Martina liep Nederlands record in zijn eerste wedstrijd onder de nederlandse vlag! ©foto eric brinkhorst
Hengelo FBK Churandi Martina liep Nederlands record in zijn eerste wedstrijd onder de nederlandse vlag! ©foto eric brinkhorst

Wie atleet Churandy Martina na afloop van een werkdag ziet, heeft allerminst het vermoeden dat hier een sprinter staat die de 100 meter onder de tien seconden loopt.

Hij spreekt sloom en kijkt wat suf uit zijn ogen. En gisteren, op de dag dat hij zou debuteren als Nederlander, kreeg hij ook nog last van een plotseling opkomende diarree die hem verslapte.

Martina (26) eindigde als tweede op de 100 meter sprint tijdens de Fanny Blankers Koen Games (FBK) in Hengelo, vijfhonderdsten achter oud-wereldkampioen Kim Collins uit Saint Kitts (10,05). „Ik weet niet of ik iets verkeerd heb gegeten”, haalde Martina zijn schouders op. „Vlak voor de start kreeg ik ineens last van diarree. Dat is jammer. Gelukkig heb ik wel het Nederlands record in handen.” Dat record stond op naam van Guus Hoogmoed (10,15).

Martina was vorig jaar november zeer verrast toen bekend werd dat de Nederlandse Antillen als sportnatie werden opgeheven. Plotseling kon hij voor Nederland uitkomen. Martina informeerde nog wel of er mogelijkheden waren om voor Aruba te lopen, maar deinsde terug toen bleek dat dit een risicovolle onderneming zou worden. Aruba mist de knowhow bij topsport en bovendien is er weinig geld beschikbaar. Nederland biedt meer kansen, wist hij. Martina kan nu bijvoorbeeld aan EK’s meedoen. „En de NK natuurlijk.” Zowel op de 100 meter (9,93) als 200 meter (20,08) behoort hij tot de internationale top.

Nederland hield zich vorig jaar neutraal bij de keuze van Martina. Hoewel hij volgend jaar een serieuze medaillekandidaat is op de Spelen in Londen, wilden de atletiekunie (KNAU) en sportkoepel NOC*NSF geen lobby starten voor hem. De atleet moest zelf beslissen, vond men. „Het maakt mij eigenlijk niet uit voor welk land ik loop”, zei Martina gisteren eerlijk. „Nederland kan meer voor me doen dan Curaçao. Dat is duidelijk. In Curaçao moest ik alles zelf regelen.”

Martina gaat voorlopig niet wonen in Nederland. Hij traint al vanaf zijn studententijd in de Verenigde Staten: eerst in El Paso, Texas, en sinds dit jaar in Clermont, Florida. Daar traint hij dagelijks onder leiding van oud-topatleet Dennis Mitchell, die Martina uit zijn eigen portemonnee betaalt. „Er komt meer aan”, voorspelt Mitchell. „We richten ons nu op de WK, eind augustus in Zuid-Korea. Daar hopen we goed te presteren.” Martina wil daar meedoen om de medailles op de 100 en 200 meter sprint en de 4 x 100 meter estafette.

Martina is geboren en getogen op Curaçao, het zonovergoten eiland voor de Zuid-Amerikaanse kust. Vandaar ook de letter ‘c’ op zijn gouden tand. Gaat hij die veranderen in een ‘n’ nu hij voor Nederland uitkomt? Nee. „Die ‘c’ staat ook voor Churandy, cool en champion”, zei Martina voor aanvang van de FBK Games.

De Nederlandse pers had Martina min of meer al geadopteerd tijdens de Spelen van 2008 in Peking. Daar werd hij vierde op de 100 meter, een prestatie die op zijn geboorte-eiland tot vreugdetaferelen leidde. Later werd hij nog tweede op de 200 meter, al moest hij kort na de race zijn zilveren medaille inleveren. Martina had op een baanlijn gestaan.

Ook de Nederlandse politiek omarmt Martina nu. Vrijdag, na een persconferentie op Schiphol, had hij een kort onderhoud met de premier van Curaçao, waarna Martina direct koers zette richting Rotterdam, waar een bijeenkomst voor succesvolle Antilliaanse sporters was. Burgemeester Ahmed Aboutaleb, die in zijn stad vaak problemen heeft met de bevolkingsgroep, benadrukte het rolmodel dat Martina is.

De atleet zelf had andere dingen aan zijn hoofd gistermiddag. Met ijszakken rond zijn buik, nek en handen probeerde hij zijn lichaam te koelen. „Toch zijn we op de goede weg”, concludeerde hij. „We trainen hard en ik verbeter me elke dag.”