'Meer EU-steun aan N-Afrika in ruil voor hervormingen'

De Europese Unie moet meer financiële steun geven aan Noord-Afrikaanse en Oost-Europese buurstaten, maar alleen als deze landen politieke hervormingen doorvoeren. Dat hebben EU-buitenlandcoördinator Catherine Ashton en eurocommissaris Stefan Füle (nabuurschapsbeleid) vanochtend voorgesteld.

Volgens het plan, dat moet worden goedgekeurd door de 27 EU-lidstaten, stelt de EU de komende twee jaar 1,2 miljard euro extra beschikbaar voor de zuidelijke en oostelijke buurlanden, bovenop de 5,7 miljard euro die al was toegezegd tot en met het jaar 2013. Meer dan tot dusver zullen democratisering en verbetering van de rechtsstaat als voorwaarden worden gesteld voor giften uit Brussel. „Hoe het extra geld wordt verdeeld tussen de landen, en ook tussen de zuidelijke en oostelijke regio’s, zal afhangen van de ernst van de hervormingen”, zei Füle. Hij noemde onder meer vrije verkiezingen en persvrijheid als criteria.

Het voorstel wordt gezien als een politieke reactie op de opstanden in de Arabische wereld. Naar aanleiding hiervan kreeg de EU het verwijt dat haar zogenaamde ‘nabuurschapsbeleid’ teveel was gericht op stabiliteit en samenwerking met autoritaire regimes.

De Europese Investeringsbank wil tot en met 2013, ongeveer 6 miljard euro uitlenen aan de zuidelijke mediterrane landen. Ook de EBRD, de voormalige Oost-Europabank, wil miljarden lenen aan Noord-Afrikaanse landen. De Commissie steunt dit voornemen, maar de lidstaten moeten nog akkoord gaan.

De Commissie wil de buurstaten van de EU tevens uitgebreide vrijhandelsakkoorden bieden en – op termijn – versoepeling van visumprocedures. Ashton zei dat vooral „jonge mensen die willen studeren” en „zakenmensen” makkelijker toegang moeten krijgen tot Europa. Dit idee zal naar verwachting stuiten op verzet van EU-lidstaten. Duizenden migranten uit Tunesië en Libië, die de afgelopen maanden via Italië Europa binnenkwamen, zorgden voor grote politieke spanningen in de EU.