Veni, Vidi, Fikkie

Cesar kwam naar Amsterdam. Cesar Millan, the dog whisperer. Voor wie het afgelopen jaar onder een steen heeft gelegen: dat is een Mexicaan die eigenhandig de kijkcijfers van National Geographic vertienvoudigde met een programma waarin hij laat zien hoe je criminele honden weer op het rechte pad krijgt. Alles wat bijt, gromt, meubels vernielt of kinderen omverloopt wordt door Cesar omgetoverd tot een lief aaibeestje. Hij kijkt ze recht in het brein, en maakt ze calm en submissive. Afgelopen zaterdag stond hij in een uitverkochte Heineken Music Hall. Cesar bleek ook nog eens een goede entertainer. Met veel humor legde hij het nog maar weer eens uit: een hond is een hond.

Zoveel succes voor iemand die iets met honden doet, dat kan natuurlijk niet goed gaan. En inderdaad, het internet staat vol met anti-Cesar-sites. Hij zou gebruik maken van achterhaalde ideeën, en de dieren pijnigen of mishandelen. Wie het leest herkent vooral de Pavlov-reactie van de gemankeerde hondenkenner die zich kwijlend van jaloezie verbijt over waarom hij het zelf niet heeft bedacht.

In Nederland is het vooral Martin Gaus die zijn natte neus in de zaakjes van Cesar Millan heeft gestoken. Een paar weken geleden zat hij al bij Pauw en Witteman om te waarschuwen voor de komst van El Diablo. Hij liet een fragment zien waarin Cesar een hevig tegenstribbelende Sint Bernhard een trap opsleurt. Schande! Dat is niet de manier waarop je een hond van zijn angst voor trappen afhelpt. Zelf propageerde hij de beloningsmethode. Als bewijs had hij een bijkans gedrogeerde Labrador meegenomen, die op verzoek van Jeroen Pauw wel een rondje over de tafel wilde lopen (dat gedoe op die tafel wordt trouwens een rare trend in dat programma, laatst was er ook al een buikdansende Egyptische op te zien).

In feite gebruikte Cesar flooding, een methode die ook in de psychotherapie wel wordt gebruikt bij mensen met fobieën. De patiënt wordt net zo lang blootgesteld aan de prikkel die angst veroorzaakt tot zijn paniekreactie vanzelf wegebt. Ook daar geldt: de meningen zijn verdeeld, sommigen verafschuwen de techniek, andere zijn groot voorstander. Maar wie alleen een fragment ziet van de patiënt in volle paniek zal er weinig goeds van denken. Beeldvorming is alles.

Alle discussie omtrent the dog whisperer heeft iets bekends. Of het nu gaat om kinderen opvoeden, criminelen aanpakken, of de burger tot beter gedrag aanzetten, steeds is daar weer hetzelfde probleem: werk ik met belonen of met straf? Het echte wetenschappelijk verantwoorde antwoord daarop is natuurlijk: hangt er vanaf. Maar dat is nuance, totaal ongeschikt voor op tv.

Victor Lamme