Schots debat over onafhankelijkheid

Het debat over onafhankelijkheid is in Schotland opgelaaid door de historische overwinning van de Schotse Nationale Partij (SNP) bij de parlementsverkiezingen van vorige week.

De SNP behaalde 69 zetels, een winst van 23, en heeft daarmee voor het eerst een absolute meerderheid in het Schotse parlement. De winst ging vooral ten koste van de Liberaal-Democraten, maar ook Labour en de Conservatieven verloren.

De SNP pleit al jaren voor een referendum over de positie van Schotland in het Verenigd Koninkrijk, maar kreeg daarvoor onvoldoende steun in het parlement. In 1979 werd al eens een referendum over onafhankelijkheid gehouden. Een kleine meerderheid stemde voor, maar minder dan was afgesproken om akkoord te gaan. In 1998 kreeg Schotland wel een eigen parlement.

Een referendum zal niet bindend zijn. Maar volgens SNP-leider Alex Salmond kan geen enkele Britse regering een uitspraak van een meerderheid van de Schotten negeren.

Salmond heeft tijdens de verkiezingscampagne gezegd in de tweede helft van de nieuwe termijn van vijf jaar een oordeel aan de Schotse bevolking te willen vragen over onafhankelijkheid. Eerst wil hij duidelijkheid over een nieuwe wet die Schotland meer bevoegdheden geeft – onder andere op financieel gebied.

Critici willen dat het referendum zo snel mogelijk wordt gehouden. Aanhoudende onzekerheid, zeggen zij, is slecht voor het investeringsklimaat in Schotland. Labour-leider Ed Miliband betwijfelt dat een meerderheid van de Schotten voor onafhankelijkheid is. (AP, Reuters, BBC)